دکتر کجا | پزشک یاب و نوبت دهی آنلاین

در حال آماده سازی دکتر کجا...

پرش به محتوای اصلی
بانک اطلاعات دارویی

اکسی متولون

Oxymetholone

قرص اکسی متولون دارویی است که برای بعضی موارد کم‌خونی و افزایش وزن به کار می‌رود، اما در بدنسازی هم جستجو می‌شود. در این مطلب می‌خوانید اکسی متولون برای چیست، عوارض، مقدار مصرف، مصرف قبل یا بعد غذا، تداخل با الکل و هشدار بارداری چیست.

معرفی و توضیحات
فارماکوکینتیک اکسی متولون
جذب
• این دارو پس از تجویز به صورت خوراکی، به خوبی و به سرعت از طریق مخاط دستگاه گوارش جذب خون می شود.
توزیع
• پس از ورود به جریان خون، دارو به طور گسترده ای در بافت های بدن توزیع می شود. بخش قابل توجهی از دارو در گردش خون به پروتئین های پلاسمایی، به ویژه به گلوبولین متصل شونده به هورمون های جنسی، متصل می گردد.
متابولیسم
• متابولیسم این دارو به طور عمده و گسترده در کبد انجام می شود. ساختار شیمیایی دارو به گونه ای تغییر یافته است که در برابر تخریب سریع توسط آنزیم های کبدی مقاومت کند و زمان ماندگاری آن افزایش یابد. با این حال، همین عبور اول کبدی و متابولیسم شدید باعث ایجاد فشار زیاد بر کبد شده و عامل اصلی سمیت کبدی این دارو در مصرف طولانی مدت است.
دفع
• مسیر اصلی پاکسازی بدن از این دارو از طریق کلیه ها می باشد. متابولیت های دارو به همراه مقدار کمی از داروی تغییر نیافته، عمدتا از طریق ادرار دفع می شوند. بخش بسیار کوچکی از متابولیت ها نیز از طریق صفرا وارد روده شده و با مدفوع دفع می گردند.
نیمه عمر
• نیمه عمر دفعی دارو در بدن انسان در محدوده هشت تا نه ساعت گزارش شده است. این زمان نسبتا کوتاه نشان دهنده نیاز به مصرف روزانه دارو برای حفظ غلظت درمانی پایدار در خون بیماران است.
موارد مصرف
موارد مصرف اکسی متولون
موارد مصرف تایید شده
درمان کم خونی ها
• کاربرد اصلی و تایید شده این دارو در مدیریت بالینی کم خونی های ناشی از نقص در تولید گلبول های قرمز است. این موارد شامل کم خونی آپلاستیک مادرزادی، کم خونی آپلاستیک اکتسابی، میلوفیبروز و کم خونی های هیپوپلاستیک ناشی از مصرف دارو های سمی برای مغز استخوان می باشد.
توضیحات بالینی برای پزشک:
• پزشک معالج باید در نظر داشته باشد که تجویز این دارو به هیچ وجه نباید جایگزین درمان های حمایتی استاندارد مانند انتقال خون، تجویز آهن، اسید فولیک، ویتامین بی دوازده یا کورتیکواستروئید ها شود. از آنجا که پاسخ به درمان ممکن است بسیار کند باشد، یک دوره آزمایشی حداقل سه تا شش ماهه برای ارزیابی اثربخشی دارو توصیه می شود. همچنین به دلیل خطر بالای سمیت کبدی شامل یرقان بالینی، تومور های کبدی و کیست های خونی در کبد، پایش مداوم آنزیم های کبدی و معاینات بالینی در طول درمان کاملا الزامی است.
موارد مصرف خارج برچسب
سندرم تحلیل رفتگی در عفونت های مزمن
• یکی از کاربرد های خارج برچسب این دارو، درمان کاهش وزن شدید و از دست دادن توده عضلانی یا کاشکسی در بیماران مبتلا به عفونت های مزمن مانند ویروس نقص ایمنی انسانی است.
توضیحات بالینی برای پزشک:
• در این بیماران، دارو با تحریک اشتها و افزایش سنتز پروتئین به بازیابی وزن کمک می کند. با این حال، پزشک باید فواید افزایش وزن را در برابر عوارض جانبی جدی مانند تغییرات مخرب در پروفایل چربی خون، از جمله کاهش شدید کلسترول خوب و افزایش کلسترول بد، به دقت ارزیابی کند. همچنین به دلیل عارضه احتباس سدیم و آب، تجویز این دارو در بیماران مبتلا به نارسایی احتقانی قلب یا اختلالات کلیوی نیازمند احتیاط فراوان و تنظیم دقیق دوز است تا از بروز ادم ریوی جلوگیری شود.
مکانیسم اثر
مکانیسم اثر اکسی متولون
• داروی اکسی متولون یک استروئید آنابولیک و آندروژنیک مصنوعی است که از نظر ساختمانی مشتقی از هورمون تستوسترون محسوب می شود. مکانیسم اصلی این دارو در درمان کم خونی، تحریک تولید گلبول های قرمز خون است. این دارو با تاثیر مستقیم بر کلیه ها، تولید و ترشح هورمون اریتروپویتین را افزایش می دهد. هورمون اریتروپویتین نیز به نوبه خود مغز استخوان را برای تولید بیشتر گلبول های قرمز تحریک می کند. این فرایند به ویژه در بیمارانی که مغز استخوان آن ها به دلیل بیماری یا مصرف دارو های سمی دچار نارسایی شده است، اهمیت درمانی بالایی دارد.
• علاوه بر اثر بر خون سازی، این دارو دارای خاصیت آنابولیک قوی است. دارو با عبور از غشای سلولی و اتصال به گیرنده های اختصاصی آندروژن در داخل سلول، فرایند نسخه برداری دی ان ای را تغییر می دهد. این امر منجر به افزایش سنتز پروتئین ها و کاهش تجزیه اسید های آمینه در بدن می شود. در نتیجه این فرایند ها، بدن دچار احتباس نیتروژن، پتاسیم، سدیم و فسفر می شود که این عوامل در کنار هم به افزایش حجم عضلات، بهبود اشتها و ایجاد تعادل مثبت نیتروژن در بیماران دچار سوخت و ساز کاتابولیک کمک می کنند.
مقدار مصرف
مقدار مصرف اکسی متولون چقدر است؟
مقدار مصرف را پزشک تعیین می‌کند. دوز دارو به بیماری، وزن، سن و شرایط جسمی فرد بستگی دارد.
پس نباید دوز دیگران را ملاک قرار داد یا خودسرانه مقدار آن را کم و زیاد کرد.
نحوه مصرف
توصیه های دارویی اکسی متولون
توصیه های دارویی برای آموزش به بیمار
پزشک معالج باید نکات زیر را به صورت واضح به بیمار آموزش دهد:
نحوه مصرف
• به بیمار تاکید کنید که برای کاهش تحریکات گوارشی و جلوگیری از معده درد، دارو را همراه با غذا یا مقداری شیر مصرف کند.
علائم خطر کبدی
• بیمار باید آموزش ببیند که در صورت بروز علائمی مانند زرد شدن سفیدی چشم یا پوست، تیره شدن رنگ ادرار، خستگی غیر عادی و درد در سمت راست و بالای شکم، فورا مصرف دارو را قطع کرده و به پزشک مراجعه کند.
علائم تغییرات هورمونی در زنان
• به بیماران زن اکیدا توصیه کنید که در صورت مشاهده اولین نشانه های بروز صفات مردانه مانند کلفت شدن صدا، رشد مو های زائد در صورت و بدن، یا هرگونه اختلال در چرخه قاعدگی، فورا پزشک را مطلع سازند. تاخیر در گزارش این علائم می تواند باعث دائمی شدن این تغییرات شود.
علائم خطر در مردان
• بیماران مرد باید آگاه باشند که در صورت بروز نعوظ مکرر، طولانی مدت و دردناک باید فورا مصرف دارو را متوقف کرده و به مراکز درمانی مراجعه کنند.
احتباس مایعات
• بیمار باید وزن خود را به صورت مداوم کنترل کند و در صورت مشاهده تورم در مچ پا، ساق پا یا افزایش وزن ناگهانی، موضوع را به پزشک اطلاع دهد.
پیشگیری از بارداری
• به دلیل خطرات بسیار شدید برای جنین، بیماران زن باید در طول دوره درمان از روش های مطمئن پیشگیری از بارداری استفاده کنند.
توصیه های دارویی مخصوص پزشک
پزشکان در زمان تجویز و مدیریت درمان با این دارو باید پروتکل های زیر را به دقت رعایت کنند:
پایش دوره ای آزمایشگاهی
• انجام آزمایش های دوره ای برای بررسی عملکرد کبد، پروفایل چربی خون و شمارش کامل سلول های خونی در تمام طول دوره درمان کاملا الزامی است. این پایش ها به تشخیص زودهنگام سمیت کبدی، غلظت خون غیر طبیعی و تغییرات خطرناک چربی خون کمک می کنند.
ارزیابی رشد کودکان
• در صورتی که دارو برای کودکان و نوجوانان پیش از بلوغ تجویز می شود، پزشک باید هر شش ماه یک بار با استفاده از تصاویر رادیوگرافی از مچ دست، سن استخوانی کودک را ارزیابی کند تا از بسته شدن زودرس صفحات رشد و کوتاهی قد دائمی جلوگیری شود.
مدیریت خطر قلبی عروقی
• با توجه به کاهش شدید کلسترول خوب و افزایش کلسترول بد خون در اثر مصرف این دارو، پزشک باید خطر بروز بیماری های عروق کرونر را در بیمار ارزیابی کرده و در صورت لزوم درمان های کنترل کننده چربی خون را آغاز نماید.
تنظیم دوز دارو های همزمان
• در صورت مصرف همزمان دارو های ضد انعقاد خون یا دارو های کاهنده قند خون، پزشک باید دوز این دارو ها را با دقت و بر اساس نتایج آزمایشگاهی تنظیم و معمولا کاهش دهد تا از بروز خونریزی داخلی یا افت شدید قند خون جلوگیری شود.
درمان های مکمل کم خونی
• تجویز این دارو نباید جایگزین سایر اقدامات درمانی ضروری برای درمان انواع کم خونی شود. پزشک باید در صورت نیاز بالینی، تجویز آهن، اسید فولیک، ویتامین ب دوازده یا انتقال خون را در کنار این دارو ادامه دهد.
موارد منع مصرف
موارد منع مصرف اکسی متولون
مصرف این دارو برای همه مناسب نیست. در بعضی افراد، خطر آن بسیار بالا است و نباید استفاده شود.
چه کسانی نباید اکسی متولون مصرف کنند؟
• زنان باردار
• زنان شیرده
• کودکان، مگر با تشخیص پزشک
• افراد با بیماری شدید کبد
• افراد با بیماری جدی قلبی
• افراد با بعضی سرطان‌ها
در دوران بارداری، این دارو می‌تواند به جنین آسیب جدی بزند.
در طول درمان چه آزمایش‌هایی لازم است؟
اگر این دارو با تجویز پزشک مصرف شود، باید وضعیت بدن مرتب بررسی شود.
• آزمایش کبد
• آزمایش چربی خون
• آزمایش شمارش خون
• اندازه‌گیری فشار خون
• بررسی عوارض ظاهری و هورمونی
منع مصرف اکسی متولون
موارد منع مصرف در بیماری ها
سرطان پروستات در مردان
• مصرف این دارو در بیماران مرد مبتلا به سرطان پروستات یا حتی در موارد مشکوک به این بیماری اکیدا ممنوع است. دلیل این ممنوعیت این است که استروئید های آندروژنیک می توانند باعث تحریک و رشد بسیار سریع سلول های سرطانی وابسته به هورمون در بافت پروستات شوند.
سرطان پستان در مردان
• یکی دیگر از موارد منع مصرف مطلق، وجود سرطان پستان در بیماران مرد است که به دلیل تداخلات هورمونی تشدید کننده، تجویز این دارو ممنوع اعلام شده است.
سرطان پستان در زنان همراه با افزایش کلسیم خون
• در زنان مبتلا به سرطان پستان که دچار کلسیم بالای خون هستند، تجویز این دارو ممنوع است. هورمون های آندروژنیک در این بیماران می توانند باعث تحریک بافت استخوانی، افزایش تحلیل رفتگی استخوان و تشدید خطرناک سطح کلسیم خون شوند.
نارسایی شدید کبدی
• از آنجا که این دارو دارای سمیت کبدی بسیار بالایی است و متابولیسم آن کاملا وابسته به کبد می باشد، مصرف آن در بیماران مبتلا به نارسایی شدید کبدی، آسیب های حاد کبد و سیروز کاملا ممنوع است تا از نارسایی حاد و کشنده کبد جلوگیری شود.
بیماری های شدید کلیوی
• در بیماران مبتلا به بیماری های شدید کلیوی از جمله نفروز یا فاز نفروتیک بیماری نفریت، مصرف این دارو به دلیل خطر تشدید احتباس مایعات، سدیم و بد تر شدن وضعیت عملکرد کلیه ها ممنوع می باشد.
حساسیت مفرط بالینی
• در بیمارانی که سابقه حساسیت شدید و واکنش های آلرژیک به این دارو یا ترکیبات سازنده آن را دارند، تجویز دارو ممنوع است.
موارد منع مصرف بارداری و شیردهی
منع مصرف در دوران بارداری
• این دارو در رده بندی خطرات بارداری در گروه ایکس قرار دارد و مصرف آن در تمام طول دوران بارداری یا در زنانی که قصد بارداری دارند، اکیدا و مطلقا ممنوع است. تجویز این دارو برای زنان باردار باعث بروز عوارض شدید جنینی، به ویژه بروز صفات مردانه یا ویریلیزاسیون اندام های تناسلی در جنین دختر می شود. پزشک باید پیش از تجویز دارو برای زنان در سنین باروری، از عدم بارداری بیمار اطمینان کامل حاصل کند و استفاده از روش های مطمئن پیشگیری از بارداری را به آن ها تاکید نماید.
منع مصرف در دوران شیردهی
• ترشح این دارو در شیر مادر به طور دقیق مشخص نیست، اما به دلیل خطر بروز عوارض جانبی بسیار جدی، اختلال در روند رشد طبیعی و بروز صفات ثانویه جنسی غیر طبیعی در نوزاد شیرخوار، مصرف این دارو در دوران شیردهی کاملا ممنوع است. در صورت الزام بالینی و حیاتی به مصرف دارو برای مادر، فرایند شیردهی باید فورا متوقف شود.
موارد منع مصرف و هشدار ها در کودکان
تجویز این دارو برای کودکان گرچه در برخی کم خونی های خاص انجام می شود، اما با هشدار های بسیار جدی بالینی همراه است و در موارد غیر ضروری کاملا ممنوع است.
خطر بسته شدن زودرس صفحات رشد
• مهم ترین خطر تجویز استروئید های آنابولیک در کودکان، تسریع در بسته شدن زودرس صفحات رشد استخوانی است. این عارضه می تواند منجر به توقف رشد قدی و کوتاهی قد دائمی و غیر قابل برگشت کودک در بزرگسالی شود. این دارو تنها باید توسط پزشک متخصص غدد اطفال تجویز شود و در طول دوره درمان، انجام رادیوگرافی از مچ دست و دست کودک هر شش ماه یک بار برای ارزیابی دقیق سن استخوانی کاملا الزامی است.
بلوغ زودرس و تغییرات جنسی
• در کودکان پسر، مصرف این دارو می تواند باعث بلوغ زودرس، بزرگ شدن غیر طبیعی اندام تناسلی و افزایش دفعات نعوظ شود. در کودکان دختر نیز خطر بروز صفات مردانه مانند رشد مو های زائد و ضخیم شدن برگشت ناپذیر صدا وجود دارد. در صورت بروز هر یک از این علائم بالینی یا پیشرفت سریع تر سن استخوانی نسبت به سن تقویمی، پزشک باید فورا مصرف دارو را قطع کند.
هشدارها و احتیاط‌ها
آیا اکسی متولون وابستگی ایجاد می‌کند؟
بله، ممکن است وابستگی ایجاد کند. بعضی افراد به دلیل ترس از کم شدن حجم بدن یا افت عملکرد، مصرف را ادامه می‌دهند. همچنین بدن ممکن است به حضور دارو عادت کند و تعادل هورمونی طبیعی به هم بخورد.
هشدار ها اکسی متولون
هشدار های بالینی داروی اکسی متولون
عوارض شدید کبدی
• یکی از مهم ترین و خطرناک ترین هشدار های مصرف این دارو بروز پلیوز کبدی است. در این حالت کیست های پر از خون در کبد و گاهی در طحال تشکیل می شوند که می توانند پاره شده و منجر به خونریزی داخلی کشنده شوند. همچنین خطر ایجاد تومور های سلول های کبدی وجود دارد. این تومور ها اغلب خوش خیم هستند اما موارد بدخیم و کشنده نیز گزارش شده است. بروز زردی یا یرقان بالینی به همراه افزایش آنزیم های کبدی نشانه ای از سمیت حاد است و در صورت مشاهده پزشک باید فورا مصرف دارو را قطع کند.
تغییرات خطرناک پروفایل چربی خون
• مصرف این دارو به شدت بر پروفایل چربی خون بیمار تاثیر می گذارد. کاهش شدید کلسترول خوب خون و افزایش قابل توجه کلسترول بد خون از عوارض شایع است. این تغییرات خطر تصلب شرایین و بیماری های پیشرونده عروق کرونر را به شدت افزایش می دهد. پزشک باید پیش از شروع درمان و به صورت دوره ای در طول درمان پروفایل چربی بیمار را پایش کند و در صورت نیاز به مداخله دارویی اقدام نماید.
بروز صفات مردانه در زنان
• در بیماران زن مصرف این دارو باعث بروز صفات ثانویه مردانه می شود. این علائم شامل کلفت شدن غیر قابل برگشت صدا، رشد مو های زائد در صورت و بدن، بزرگ شدن کلیتوریس و اختلالات شدید در چرخه قاعدگی است. در صورت بروز هرگونه نشانه اولیه از این تغییرات پزشک باید فورا دارو را قطع کند تا از دائمی شدن این عوارض جلوگیری شود.
احتباس مایعات و خطرات قلبی عروقی
• این دارو می تواند باعث احتباس شدید آب و سدیم در بدن شود. این مسئله به خصوص در بیمارانی که سابقه نارسایی احتقانی قلب، بیماری های کلیوی و یا فشار خون بالا دارند بسیار خطرناک است. پایش دقیق وزن بیمار و علائم بالینی ادم یا تورم اندام ها در طول درمان کاملا الزامی است.
خطر سرطان پروستات در مردان مسن
• بیماران مرد به ویژه افراد مسن که تحت درمان با این دارو قرار می گیرند در معرض خطر بالای بزرگ شدن خوش خیم پروستات و همچنین ابتلا به سرطان پروستات قرار دارند. معاینات دوره ای پروستات و بررسی سطح آنتی ژن اختصاصی پروستات در این بیماران توصیه می شود.
پلی سیتمی و تغییرات خونی
• تحریک تولید گلبول های قرمز می تواند منجر به پلی سیتمی یا غلظت بالای خون شود. این عارضه خطر ترومبوز و لخته شدن خون را افزایش می دهد. همچنین این دارو می تواند فاکتور های انعقادی وابسته به کبد را کاهش داده و خطر خونریزی را بالا ببرد.
مسمومیت داروی اکسی متولون و اقدامات درمانی
علائم مسمومیت و اوردوز
• اطلاعات بالینی درباره مسمومیت حاد ناشی از مصرف بیش از حد این دارو محدود است و معمولا اوردوز با این استروئید ها تهدید کننده فوری حیات نیست. با این حال مصرف دوز های بسیار بالا می تواند منجر به تشدید عوارضی مانند تهوع شدید، استفراغ، تحریک پذیری گوارشی، احتباس شدید مایعات و نشانه های نارسایی حاد کبدی شود.
پروتکل درمان مسمومیت
پادزهر اختصاصی برای اوردوز این دارو وجود ندارد. درمان کاملا به صورت حمایتی و علامتی انجام می شود.
• تخلیه معده: در صورتی که زمان کوتاهی از مصرف دوز بالای خوراکی گذشته باشد، القای استفراغ یا شستشوی معده می تواند برای کاهش جذب دارو مفید باشد.
• درمان حمایتی: کنترل علائم گوارشی، حفظ تعادل آب و الکترولیت ها و مدیریت احتباس مایعات با استفاده از دارو های ادرار آور در صورت لزوم باید انجام شود.
• پایش عملکرد کبد: به دلیل خطرات بالای سمیت کبدی، بررسی اورژانسی آنزیم های کبدی و عملکرد بیلی روبین الزامی است و بیمار باید تا زمان پایداری کامل تحت نظر پزشک متخصص قرار گیرد.
بارداری
مصرف در بارداری اکسی متولون
گروه X
به هيچ وجه نبايد استفاده شود: مطالعات حیوانی یا انسانی مواردی از نقص مادرزادی و یا خطر مرگ جنین ناشی از عوارض مصرف این دارو در دوران بارداری مشاهده شده است. این شواهد به واسطه تحقیقات، تجربه عرضه در بازار و یا مطالعات انسانی به دست آمده است. بنابراین ریسک خطر مصرف این دارو در بارداری بطور حتم بیش از منافع احتمالی آن است و نباید استفاده شود.
عوارض جانبی
عوارض قرص اکسی متولون در بدنسازی
عوارض این دارو می‌تواند زیاد و گاهی خطرناک باشد. بعضی عوارض در مدت کوتاه دیده می‌شوند و بعضی دیگر ممکن است دیرتر خود را نشان دهند.
عوارض شایع و زودتر دیده‌شونده اکسی متولون
• جوش صورت و بدن
• ریزش مو در افراد مستعد
• سردرد
• پف صورت و ورم بدن
• بالا رفتن فشار خون
• تهوع یا ناراحتی معده
• بی‌خوابی
عوارض جدی اکسی متولون برای کبد و قلب
یکی از مهم‌ترین خطرات این دارو، آسیب به کبد است. در موارد شدید، ممکن است زردی، التهاب کبد یا حتی نارسایی کبد رخ دهد.
برای قلب و رگ‌ها هم خطر وجود دارد. این دارو می‌تواند فشار خون را بالا ببرد و وضعیت چربی خون را بدتر کند. یعنی کلسترول خوب را پایین بیاورد و کلسترول بد را بالا ببرد.
• آسیب کبدی
• زردی (زرد شدن پوست و چشم)
• بالا رفتن فشار خون
• افزایش خطر سکته و حمله قلبی
• بدتر شدن چربی خون
عوارض هورمونی و جنسی در مردان و زنان
اکسی متولون تعادل طبیعی هورمون‌ها را به هم می‌زند. به همین دلیل می‌تواند روی باروری، ظاهر و خلق‌وخو اثر بگذارد.
• در مردان: کوچک شدن بیضه، کم شدن اسپرم، ناباروری، بزرگ شدن سینه
• در زنان: رویش موی زائد، کلفت شدن صدا، به‌هم خوردن قاعدگی
• در هر دو: تحریک‌پذیری، پرخاشگری، نوسان خلق، افسردگی
بعضی از این تغییرات، به‌ویژه در زنان، ممکن است کامل برنگردند.
در صورت بروز عوارض شدید چه باید کرد؟
اگر با این علائم روبه‌رو شدید، باید سریع به پزشک مراجعه کنید:
• درد شدید شکم
• زرد شدن پوست یا چشم
• درد قفسه سینه
• تنگی نفس
• سردرد شدید
• تغییر شدید خلق یا رفتار
در این شرایط، ادامه مصرف می‌تواند خطرناک باشد.
عوارض جانبی اکسی متولون
عوارض شایع و بسیار شایع
عوارض غدد درون ریز و متابولیک
• تغییرات خطرناک در پروفایل چربی خون شامل کاهش شدید کلسترول خوب و افزایش کلسترول بد از عوارض بسیار شایع این دارو است. بروز صفات ثانویه مردانه در زنان شامل تغییر و کلفت شدن صدا، رشد مو های زائد در صورت و بدن، و اختلالات شدید چرخه قاعدگی در صورت مصرف مداوم شیوع بالایی دارد. احتباس شدید آب و سدیم و در پی آن افزایش وزن غیر طبیعی نیز از عوارض بسیار شایع متابولیک محسوب می شود.
عوارض سیستم تناسلی مردان
• بزرگ شدن پستان ها، نعوظ مکرر، مداوم و دردناک، و همچنین کاهش حجم مایع منی و کاهش تعداد اسپرم در مصرف طولانی مدت با دوز بالا با شیوع بالا گزارش می شود. در بیماران مرد مسن، تحریک و بزرگ شدن بافت پروستات شایع است.
عوارض پوست و مو
• بروز آکنه و ضایعات پوستی، به ویژه در زنان و پسران در سنین قبل از بلوغ، از عوارض بسیار شایع است. ریزش موی سر با الگوی طاسی مردانه نیز به طور مکرر مشاهده می شود.
عوارض با شیوع کمتر اما بسیار خطرناک
عوارض کبدی و صفراوی
• اگرچه درصد دقیق این عوارض مشخص نیست، اما سمیت کبدی ناشی از این دارو بسیار جدی است. زردی بالینی، اختلال در عملکرد کبد، و در موارد نادر اما بسیار کشنده، تشکیل کیست های خونی در کبد و تومور های سلول های کبدی گزارش شده است. این عوارض می توانند تهدید کننده حیات باشند.
عوارض قلبی عروقی
• به دلیل احتباس مایعات و تغییرات نامطلوب چربی خون، خطر نارسایی احتقانی قلب، افزایش فشار خون و حوادث عروق کرونر در طول درمان وجود دارد.
عوارض خونی
• مهار فاکتور های انعقادی وابسته به کبد می تواند منجر به افزایش زمان پروترومبین و خطر خونریزی شود. همچنین احتمال بروز غلظت خون غیر طبیعی وجود دارد.
عوارض گوارشی و عصبی
• حالت تهوع، استفراغ، اسهال و بی اشتهایی در برخی بیماران رخ می دهد. از نظر عصبی، بی خوابی، تحریک پذیری شدید، بی قراری و تغییرات خلقی گزارش شده است.
تداخلات دارویی
تداخلات دارویی قرص اکسی متولون
این دارو با بعضی داروها تداخل دارد. یعنی اگر همزمان مصرف شود، خطر عوارض بیشتر می‌شود.
مهم‌ترین تداخلات دارویی اکسی متولون
• داروهای رقیق‌کننده خون مثل وارفارین
• انسولین و داروهای پایین‌آورنده قند خون
• داروهای کورتونی مثل پردنیزولون
• سایر داروهای بدنسازی و هورمونی
• داروهایی که به کبد فشار می‌آورند
مصرف اکسی متولون همراه الکل چه خطری دارد؟
مصرف همزمان این دارو با الکل برای کبد بسیار خطرناک است. این ترکیب می‌تواند احتمال التهاب کبد، آسیب شدید کبد و حتی نارسایی کبد را بیشتر کند.
تداخلات دارویی اکسی متولون
تداخلات دارویی
دارو های ضد انعقاد خون خوراکی مانند وارفارین
• نوع تداخل بسیار شدید است. استروئید های آنابولیک می توانند حساسیت به دارو های ضد انعقاد را به شدت افزایش دهند و باعث افزایش زمان پروترومبین و خطر خونریزی های جدی شوند. پزشک باید دوز داروی ضد انعقاد را کاهش دهد و وضعیت انعقادی بیمار را به طور مداوم پایش کند.
دارو های کاهنده قند خون و انسولین
• نوع تداخل متوسط تا شدید است. مصرف این دارو ممکن است باعث تغییر در متابولیسم کربوهیدرات ها و افزایش حساسیت به انسولین شود. این امر می تواند نیاز بیمار به انسولین یا دارو های خوراکی ضد دیابت را کاهش دهد و خطر افت شدید قند خون را بالا ببرد.
کورتیکواستروئید ها مانند پردنیزولون و دگزامتازون
• نوع تداخل شدید است. مصرف همزمان این دارو ها خطر احتباس شدید آب و نمک را بالا می برد و می تواند منجر به ادم شدید، تشدید نارسایی قلبی، افزایش فشار خون و آسیب های کلیوی شود.
سیکلوآسپارین
• نوع تداخل شدید است. مصرف همزمان این دو دارو می تواند باعث افزایش چشمگیر غلظت خونی سیکلوآسپارین و افزایش خطر مسمومیت کلیوی و کبدی ناشی از آن شود. پایش دقیق سطح خونی سیکلوآسپارین الزامی است.
دارو های دارای سمیت کبدی
• نوع تداخل شدید است. استفاده همزمان با سایر دارو هایی که متابولیسم کبدی سنگینی دارند یا به کبد آسیب می رسانند، خطر بروز نارسایی حاد کبد، یرقان و آسیب های جبران ناپذیر بافتی را به شدت افزایش می دهد.
تداخل با غذا
• هیچ تداخل غذایی بالینی قابل توجهی برای این دارو در منابع معتبر گزارش نشده است که جذب یا اثربخشی دارو را به طور جدی مختل کند یا منجر به عارضه ای خاص شود. با این حال برای به حداقل رساندن تحریکات گوارشی، حالت تهوع و درد معده، پزشک می تواند به بیمار توصیه کند که دارو را همراه با غذا یا مقداری شیر مصرف نماید.
تداخل در آزمایشات
آزمایش های عملکرد تیروئید
• این دارو می تواند باعث کاهش سطح پروتئین حامل هورمون تیروئید در خون شود. این موضوع منجر به کاهش سطح کل هورمون تیروکسین و اختلال در نتایج آزمایش خون می شود. با این حال سطح هورمون های آزاد تیروئید معمولا طبیعی باقی می ماند و بیمار از نظر بالینی علائم کم کاری تیروئید را نشان نمی دهد.
پروفایل چربی خون
• این دارو باعث کاهش شدید کلسترول خوب و افزایش کلسترول بد می شود که تفسیر آزمایش چربی خون را مستقیما تحت تاثیر قرار می دهد و نشان دهنده ریسک بالای قلبی عروقی است.
آزمایش های عملکرد کبد
• مصرف این دارو می تواند باعث افزایش سطح آنزیم های کبدی و بیلی روبین در آزمایش خون شود.
آزمایش های انعقاد خون
• دارو می تواند باعث کاهش سطح فاکتور های انعقادی تولید شده در کبد شود و نتایج آزمایش زمان پروترومبین را طولانی تر نشان دهد.
آزمایش تحمل گلوکز
• این دارو ممکن است باعث تغییر در تحمل گلوکز و تغییر در نتیجه آزمایش قند خون ناشتا شود.
اطلاعات تکمیلی
نام‌های تجاری
قرص اکسی متولون ایران هورمون 50 میلی گرم [داروسازی ایران هورمون]، قرص اکسی متولون-الحاوی 50 میلی گرم [داروسازی الحاوی]، قرص ماکساندولین 50 میلی گرم [داروسازی ایران هورمون]، OXYMETHOLONE IRANHORMON 50MG TAB [داروسازی ایران هورمون]، OXYMETHOLONE-ALHAVI 50MG TAB [داروسازی الحاوی]، MAXANDOLIN 50 mg Tablet [داروسازی ایران هورمون]، شربت پریکان 25میلی گرم/5میلی لیتر 60 میلی لیتر، ساشه مایوفولات، پودر برای تزریق آیفوکسا 2 میلی گرم، پودر برای تزریق آیفوکسا 1 میلی گرم، ویال کلسیم فولینات کلوا 100 میلی گرم/10 میلی لیتر، ویال کلسیم فولینات کلوا 200 میلی گرم/10 میلی لیتر، ژل موضعی بریمونیدین توسن دارو 3میلی گرم/1 گرم 30 گرم، محلول تزریقی هلیگزور آ بسته سری 1 (محتوی 7 آمپول)، محلول تزریقی هلیگزور آ بسته سری 2 (محتوی 7 آمپول)، قرص ولوپام 10 میلی گرم، قرص زلیوکس 60 میلی گرم (رزمتیرم)، قرص منیزیم ویتاسا 250 میلی گرم، قرص ویتامین سی ویتاسا 1000 میلی گرم، قرص مولتی ویتامین مینرال ب کمپلکس ویتامین سی ال لیزین ویتاسا، سافت ژل امگا 3 ویتاسا 1000 میلی گرم، قرص کلسیم منیزیم ویتامین د3 و کا2 ویتاسا، قطره چشمی مای فلون 0.1% 5 میلی لیتر، قرص کنادیون 10 میلی گرم، کپسول آیزن اکتیو یوروویتال 80میلی گرم/400 میکروگرم، قرص آسادوگرل 100/75 میلی گرم
اشکال دارویی
قرص، کپسول، شربت، آمپول، ویال، ژل، قطره، پودر، ساشه، محلول
پرسش و پاسخ

پرسش دارویی درباره اکسی متولون

پرسش‌های عمومی پس از بررسی منتشر می‌شوند. اطلاعات شخصی و درخواست تجویز منتشر نخواهد شد.

آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۴/۳۰ اطلاعات برای آموزش عمومی و تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر ارائه شده است.
فروشگاه سلامت

محصولات سلامت

منتخبی از محصولات سلامت با قیمت و موجودی به‌روز