دکتر کجا | پزشک یاب و نوبت دهی آنلاین

در حال آماده سازی دکتر کجا...

پرش به محتوای اصلی
بانک اطلاعات دارویی

آلوپورینول

Allopurinol

آلوپورینول دارویی برای کاهش اسید اوریک خون و پیشگیری از حملات نقرس و سنگ های کلیوی ناشی از اسید اوریک است. در این صفحه با موارد مصرف، نحوه مصرف، عوارض احتمالی، هشدارهای پوستی، تداخلات دارویی و نکات مهم مصرف این دارو آشنا شوید.

معرفی و توضیحات
چه تغییراتی به اثربخشی آلوپورینول کمک می‌کند؟
تغییراتی در سبک زندگی، می تواند برای کمک به کاهش خطر ابتلا به حمله نقرس در کنار درمان با آلوپورینول موثرباشد. این موارد شامل کاهش وزن (اگر اضافه وزن دارید)، رژیم غذایی سالم و ننوشیدن الکل زیاد یا نوشابه های شیرین شده با شکر است. به توصیه‌های پزشک در مورد تغییراتی که می تواند برای شما مفید باشد، عمل کنید.
فارماکوکینتیک آلوپورینول
جذب
• پس از تجویز خوراکی، دارو به خوبی و به میزان حدود هشتاد درصد از سیستم گوارشی جذب می شود. زمان رسیدن به حداکثر غلظت پلاسمایی برای داروی اولیه حدود یک الی دو ساعت و برای متابولیت فعال ان حدود سه تا پنج ساعت براورد می شود.
توزیع
• میزان اتصال الوپورینول و متابولیت فعال ان به پروتئین های پلاسمایی بسیار ناچیز است. این ترکیب به طور گسترده در مایعات بافتی بدن توزیع می شود اما به دلیل عدم انحلال پذیری بالا در چربی، ورود ان به بافت مغزی محدود است.
متابولیسم
• این دارو دچار متابولیسم عبور اول کبدی می شود. الوپورینول به سرعت توسط همان انزیم گزانتین اکسیداز در کبد اکسید شده و به متابولیت فعال و اصلی خود یعنی اکسی پورینول تبدیل می شود. بخش عمده ای از اثرات درمانی و مهار انزیمی در طولانی مدت، ناشی از حضور همین متابولیت فعال در گردش خون است.
نیمه عمر
• نیمه عمر دفعی داروی اولیه بسیار کوتاه و در بازه یک تا دو ساعت است. با این حال، نیمه عمر متابولیت فعال ان بسیار طولانی تر بوده و به طور میانگین پانزده تا سی ساعت طول می کشد. این نیمه عمر طولانی، توجیه کننده اثربخشی تجویز دارو به صورت تک دوز روزانه است.
دفع
• مسیر اصلی پاکسازی دارو از طریق سیستم کلیوی است. متابولیت فعال دارو از طریق فیلتراسیون گلومرولی دفع شده و سپس در لوله های پروگزیمال کلیه به میزان زیادی بازجذب می شود. نکته بالینی بسیار حیاتی این است که در بیماران مبتلا به نارسایی کلیوی، کلیرانس این متابولیت به شدت افت می کند. تجمع اکسی پورینول در خون می تواند منجر به واکنش های حساسیت حساسیتی شدید و مسمومیت های تهدیدکننده حیات شود؛ بنابراین کاهش دوز دارو متناسب با میزان افت عملکرد کلیه بیمار الزامی است. مقدار اندکی از دارو نیز به صورت تغییر نیافته از طریق مدفوع دفع می گردد.
موارد مصرف
موارد مصرف آلوپورینول
موارد مصرف تایید شده
مدیریت نقرس و هایپراوریسمی مزمن
• الوپورینول به عنوان خط اول درمان برای کاهش سطح اسید اوریک خون در بیماران مبتلا به نقرس مزمن استفاده می شود. هدف بالینی، کاهش سطح اسید اوریک به کمتر از 666 میلی گرم در دسی لیتر است تا از تشکیل رسوبات اورات جلوگیری شده و توفی های موجود حل شوند. توجه بالینی مهم این است که شروع مصرف این دارو در طول یک حمله حاد نقرس توصیه نمی شود، زیرا نوسانات سطح اسید اوریک می تواند حمله را تشدید کند. درمان باید پس از فروکش کردن التهاب حاد آغاز شود و معمولا در ماه های اول همراه با کلشی سین یا داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی تجویز می شود.
پیشگیری از نفروپاتی اسید اوریک در شیمی درمانی
• در بیماران مبتلا به لوسمی، لنفوم یا سایر بدخیمی ها که تحت شیمی درمانی قرار می گیرند، تخریب سریع سلول های تومور منجر به ازادسازی مقادیر زیادی اسید اوریک می شود که به سندرم لیز تومور معروف است. الوپورینول برای پیشگیری از رسوب اسید اوریک در کلیه ها و نارسایی حاد کلیوی ناشی از ان، پیش از شروع شیمی درمانی و در حین ان تجویز می گردد. هیدراتاسیون مناسب بیمار در کنار تجویز این دارو برای اثربخشی کامل ضروری است.
مدیریت سنگ های کلیوی اگزالات کلسیم عود کننده
• در بیمارانی که سابقه دفع سنگ های اگزالات کلسیم دارند و به صورت همزمان دچار دفع بیش از حد اسید اوریک در ادرار هستند، این دارو کاربرد دارد. با کاهش دفع اورات، هسته سازی اولیه برای تشکیل کریستال های اگزالات کلسیم مهار می شود که این امر به طور موثری از عود مجدد سنگ های کلیوی جلوگیری می کند.
موارد مصرف خارج از برچسب
بهینه سازی درمان بیماری های التهابی روده
• یکی از کاربردهای بالینی مهم و خارج از برچسب این دارو، استفاده همزمان ان با داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی مانند ازاتیوپرین یا مرکاپتوپورین است. الوپورینول مسیرهای متابولیک این داروها را تغییر داده و تولید متابولیت های فعال درمانی را افزایش می دهد، در حالی که متابولیت های ایجاد کننده سمیت کبدی را کاهش می دهد. این استراتژی در بیمارانی که به درمان استاندارد پاسخ نمی دهند یا دچار سمیت کبدی شده اند، بسیار کارامد است. پزشک باید دوز داروی سرکوب کننده ایمنی را به شدت کاهش دهد تا از سرکوب شدید مغز استخوان جلوگیری شود.
بیماری ایسکمیک قلبی و انژین صدری
• مطالعات بالینی نشان داده اند که مصرف این دارو در دوزهای بالا می تواند استرس اکسیداتیو در اندوتلیوم عروق را کاهش داده و عملکرد اندوتلیال را بهبود بخشد. این مکانیسم باعث افزایش تحمل به ورزش و کاهش زمان بروز ایسکمی در بیماران مبتلا به انژین صدری مزمن می شود. هرچند این کاربرد جایگزین درمان های استاندارد قلبی نیست، اما به عنوان یک درمان کمکی در بیماران علامت دار مورد توجه قرار گرفته است.
بیماری لیشمانیوز
• در برخی مناطق اندمیک، از این دارو به عنوان درمان کمکی در کنار ترکیبات انتیموان برای درمان لیشمانیوز جلدی و احشایی استفاده شده است. این دارو با تداخل در متابولیسم پورین در انگل، باعث مهار رشد ان می شود، اگرچه کاربرد ان امروزه با وجود داروهای موثرتر بسیار محدود شده است.
مکانیسم اثر
مکانیسم اثر آلوپورینول
• الوپورینول و متابولیت فعال ان، مهارکننده های رقابتی و قوی انزیم گزانتین اکسیداز هستند. این انزیم در بدن انسان مسئول کاتالیز مرحله نهایی متابولیسم پورین ها است؛ به این صورت که تبدیل هیپوگزانتین به گزانتین و در نهایت تبدیل گزانتین به اسید اوریک را تسهیل می کند. با مهار عملکرد این انزیم، الوپورینول تولید اسید اوریک را در پایه متوقف می کند و باعث کاهش قابل توجه سطح اسید اوریک هم در سرم خون و هم در ادرار می شود.
• مزیت بالینی مهم این مکانیسم اثر در مقایسه با داروهای افزایش دهنده دفع اسید اوریک این است که الوپورینول بار اسید اوریک فیلتر شده در کلیه ها را کاهش می دهد. در نتیجه، خطر رسوب کریستال های اورات و تشکیل سنگ های مجاری ادراری یا بروز نفروپاتی حاد اسید اوریک به حداقل می رسد. این ویژگی، الوپورینول را به انتخاب ارجح در بیمارانی که تولید بیش از حد اسید اوریک دارند، تبدیل کرده است.
نحوه مصرف
نحوه مصرف صحیح آلوپورینول
• اگر اخیراً دچار حمله نقرس شده اید، قبل از شروع مصرف قرص آلوپورینول، مطمئن شوید که علائم شما کاملاً از بین رفته است.
• آلوپورینول را دقیقاً طبق دستور پزشک مصرف کنید. دوز معمول شروع، یک قرص (100 میلی گرم) در روز است، اگرچه ممکن است در ادامه دوز مصرفی افزایش یابد. دوز دارو مطابق با سطح اسید اوریک در خون شما تنظیم می شود.
• قرص آلوپورینول را با یک لیوان پر آب، ترجیحاً دقیقاً بعد از غذا میل کنید. -در طول روز آب و مایعات به مقدار کافی مصرف کنید. سعی کنید روزانه ۲تا۳ لیتر مایعات بنوشید.
• می توانید قرص آلوپورینول را در هر زمانی از روز که به خاطر سپردن آن راحت است مصرف کنید. با این حال سعی کنید قرص خود را در زمان مشخصی از روز مصرف کنید تا به صورت منظم درمان خود را ادامه دهید و آثار مطلوب درمانی را سریع تر مشاهده کنید.
• سعی کنید قرارهای منظم خود را با پزشک خود داشته باشید تا پزشک بتواند پیشرفت درمانی شما را بررسی کند.
توصیه های دارویی آلوپورینول
توصیه های دارویی برای بیمار
آموزش صحیح به بیمار نقش بسیار مهمی در موفقیت درمان با آلوپورینول و پیشگیری از عوارض خطرناک دارد. موارد زیر باید به دقت به بیمار آموزش داده شود:
نحوه مصرف و گوارش
• بیمار باید دارو را حتما بعد از صرف غذا مصرف کند تا از بروز مشکلات گوارشی مانند تهوع و درد معده جلوگیری شود. مصرف دارو با معده خالی به هیچ وجه توصیه نمی شود.
مصرف فراوان مایعات
• یکی از مهم ترین دستورات به بیمار، نوشیدن حداقل دو تا سه لیتر آب در طول روز است. این کار باعث افزایش حجم ادرار شده و از رسوب اسید اوریک در کلیه ها و تشکیل سنگ های ادراری پیشگیری می کند.
حملات نقرس در شروع درمان
• بیمار باید بداند که در هفته ها یا ماه های اول شروع مصرف آلوپورینول، ممکن است تعداد حملات دردناک نقرس به طور موقت افزایش یابد. بیمار نباید در این شرایط مصرف دارو را قطع کند، بلکه باید از داروهای ضد التهاب یا مسکن تجویز شده توسط پزشک برای کنترل درد استفاده نماید.
واکنش های پوستی و قطع فوری دارو
• بیمار باید آگاه باشد که در صورت بروز هرگونه بثورات پوستی، خارش، قرمزی چشم ها، تورم لب ها یا تب، باید مصرف دارو را بلافاصله متوقف کرده و در سریع ترین زمان ممکن به اورژانس یا پزشک معالج مراجعه کند. این علائم می تواند نشانه یک حساسیت دارویی بسیار خطرناک باشد.
هشیاری و رانندگی
• از آنجایی که این دارو در برخی افراد باعث خواب آلودگی و سرگیجه می شود، بیمار باید تا زمان مشخص شدن اثر دقیق دارو بر بدن خود، از رانندگی و کار با ماشین آلاتی که نیاز به تمرکز بالا دارند خودداری کند.
تغذیه و سبک زندگی
• بیمار باید مصرف غذاهای سرشار از پورین مانند گوشت قرمز، احشای حیوانی و غذاهای دریایی خاص را محدود کند و از مصرف نوشیدنی های الکلی به شدت پرهیز نماید.
توصیه های دارویی مخصوص پزشک
مدیریت بالینی آلوپورینول نیازمند دقت بالا در تنظیم دوز و پایش دقیق وضعیت بالینی و آزمایشگاهی بیمار است. نکات کاربردی زیر برای پزشکان حائز اهمیت است:
شروع تدریجی و تنظیم دوز
• درمان همواره باید با دوز پایین آغاز شود تا خطر بروز حملات حاد نقرس و واکنش های حساسیت مفرط کاهش یابد. معمولا شروع با دوز صد میلی گرم در روز توصیه می شود و سپس دوز دارو به صورت تدریجی هر دو تا چهار هفته بر اساس سطح اسید اوریک سرم بیمار افزایش می یابد تا به هدف درمانی زیر شش میلی گرم در دسی لیتر برسد.
پیشگیری از حملات حاد در ماه های اول
• به دلیل آزاد شدن کریستال های اسید اوریک از بافت ها در ابتدای درمان، شروع آلوپورینول همواره باید همراه با پوشش پیشگیرانه داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی یا کلشی سین باشد. این پوشش دارویی باید حداقل برای سه تا شش ماه اول درمان ادامه یابد.
بررسی ژنتیکی در جمعیت های پرخطر
• پیش از شروع تجویز این دارو در بیمارانی که دارای تبار خاصی هستند و احتمال وجود آلل های ژنتیکی حساس در آنها بالاتر است، انجام آزمایش ژنتیک برای بررسی آلل اچ ال ای بی پنجاه و هشت صفر یک اکیدا توصیه می شود. مثبت بودن این آلل خطر بروز سندرم استیونز جانسون و نکرولیز اپیدرمال سمی را به شدت بالا می برد.
تنظیم دوز در نارسایی کلیوی
• از آنجا که آلوپورینول و متابولیت فعال آن عمدتا از طریق کلیه ها دفع می شوند، خطر مسمومیت دارویی در بیماران مبتلا به نارسایی کلیه بسیار بالا است. دوز دارو باید حتما بر اساس میزان کلیرانس کراتینین بیمار محاسبه و کاهش یابد.
پایش های آزمایشگاهی دوره ای
• در طول درمان، به ویژه در ماه های نخست، پزشک باید به صورت دوره ای آزمایش های شمارش کامل سلول های خونی، تست های عملکرد آنزیم های کبدی و بررسی های عملکرد کلیوی شامل اندازه گیری اوره و کراتینین را برای بیمار درخواست کند تا از عدم بروز سمیت ارگانی اطمینان حاصل شود.
واکنش حساسیت مفرط و قطع دائمی
• در صورت مشاهده اولین نشانه های واکنش های پوستی یا حساسیت مفرط سیستمیک، دارو باید فورا قطع شود. در صورت تایید حساسیت شدید به آلوپورینول، این دارو هرگز نباید در آینده برای همان بیمار مجددا تجویز شود و باید از داروهای جایگزین استفاده نمود.
موارد منع مصرف
منع مصرف آلوپورینول
موارد منع مصرف در بیماری ها و شرایط بالینی
تجویز الوپورینول در برخی شرایط بالینی ممنوع است و یا نیازمند احتیاط بسیار ویژه می باشد:
سابقه حساسیت مفرط
• اصلی ترین مورد منع مصرف مطلق این دارو، وجود سابقه هرگونه واکنش حساسیت مفرط و الرژیک به الوپورینول یا ترکیبات سازنده ان در بیمار است. این واکنش ها می توانند شامل سندرم استیونز جانسون، نکرولیز اپیدرمال سمی یا واکنش دارویی همراه با ائوزینوفیلی و علائم سیستمیک باشند. در صورت بروز هرگونه بثورات جلدی، مصرف دارو باید فورا و برای همیشه قطع شود.
بیماران دارای الل ژنتیکی خاص
• بر اساس راهنماهای روماتولوژی بین المللی، پیش از شروع درمان در بیماران با تبار خاص (مانند نژاد هان چینی، کره ای، تایلندی) بررسی ژنتیکی توصیه می شود. وجود الل خاص در این بیماران، خطر بروز واکنش های پوستی شدید و کشنده را به شدت افزایش می دهد و در صورت مثبت بودن این ازمون، تجویز الوپورینول منع مصرف دارد.
حملات حاد نقرس
• به صورت کلاسیک، شروع درمان با الوپورینول در طول یک حمله حاد نقرسی به دلیل احتمال تشدید و طولانی شدن حمله توصیه نمی شود. با این حال، در بیمارانی که از قبل تحت درمان نگهدارنده با این دارو بوده اند، در صورت بروز حمله حاد، نیازی به قطع دارو نیست و درمان با داروهای ضد التهاب باید همزمان صورت گیرد.
نارسایی شدید کلیوی و کبدی
• اگرچه این موارد منع مصرف مطلق نیستند، اما در بیماران مبتلا به نارسایی شدید ارگانی، خطر تجمع متابولیت های سمی به شدت بالاست. در این بیماران، دارو باید با کمترین دوز ممکن شروع شود و در شرایط نارسایی حاد و پیشرفته که امکان پایش دقیق وجود ندارد، ممکن است نیاز به جایگزینی دارو باشد.
موارد منع مصرف در بارداری و شیردهی
مدیریت درمان در زنان باردار و شیرده نیازمند ارزیابی دقیق خطرات در برابر منافع است:
دوران بارداری
• الوپورینول از جفت عبور می کند. در طبقه بندی های معتبر بارداری، این دارو در دسته ای قرار دارد که مطالعات حیوانی نشان دهنده برخی عوارض روی جنین بوده اند و مطالعات انسانی کافی و کنترل شده ای در دسترس نیست. بنابراین، تجویز این دارو در دوران بارداری به صورت روتین توصیه نمی شود و تنها در شرایطی مجاز است که بیماری زمینه ای مادر به شدت تهدید کننده حیات باشد و هیچ داروی جایگزین ایمن تری وجود نداشته باشد.
دوران شیردهی
• الوپورینول و متابولیت فعال ان به ترشحات شیر مادر منتقل می شوند. با توجه به احتمال بروز واکنش های حساسیتی و عوارض جانبی پیش بینی نشده در نوزاد شیرخوار، توصیه مراجع بالینی بر این است که در صورت نیاز قطعی مادر به مصرف این دارو، شیردهی متوقف شود و یا در صورت اصرار بر شیردهی، از داروهای جایگزین استفاده گردد.
موارد منع مصرف و محدودیت ها در کودکان
تجویز الوپورینول در جمعیت اطفال با محدودیت های جدی همراه است و موارد مصرف ان بسیار محدود می باشد:
عدم کاربرد روتین
• استفاده از الوپورینول برای درمان نقرس اولیه یا افزایش بدون علامت اسید اوریک در کودکان و نوجوانان به هیچ وجه تایید شده نیست و منع مصرف دارد.
موارد مجاز و استثنائات
• تنها موارد تایید شده برای تجویز این دارو در کودکان، شرایط بالینی بسیار خاص و پیچیده ای است که شامل پیشگیری از سندرم لیز تومور در کودکان مبتلا به بدخیمی های خونی تحت شیمی درمانی، و همچنین مدیریت اختلالات ژنتیکی نادر مرتبط با متابولیسم پورین ها می باشد. در این موارد خاص نیز، دارو صرفا باید توسط پزشکان فوق تخصص و تحت پایش دقیق بیمارستانی با دوزهای تنظیم شده بر اساس وزن یا سطح مقطع بدن کودک تجویز گردد.
هشدارها و احتیاط‌ها
نکات مهم پیش از مصرف آلوپورینول
قبل از شروع مصرف آلوپورینول، مهم است که پزشکتان را در مورد این موارد در جریان قرار دهید:
• چنانچه باردار هستید یا در دوران شیردهی هستید.
• اگر مشکلات کبدی یا کلیوی دارید.
• اگر غده تیروئید پرکار یا کم کار دارید.
• اگر داروی دیگری مصرف می کنید (شامل هر داروی تجویزی، بدون نسخه و همچنین داروهای گیاهی و مکمل )
• اگر سابقه حساسیت دارویی دارید.
هشدار ها آلوپورینول
هشدارهای بالینی و احتیاطات ویژه در تجویز الوپورینول
تجویز این دارو نیازمند توجه دقیق به خطرات احتمالی و پایش مستمر بیمار است:
واکنش های شدید و کشنده پوستی
• یکی از مهم ترین هشدارهای این دارو، خطر بروز واکنش های شدید پوستی مانند سندرم استیونز جانسون، نکرولیز اپیدرمال سمی و سندرم واکنش دارویی همراه با ائوزینوفیلی و علائم سیستمیک است. به بیماران باید اموزش داده شود که با بروز اولین نشانه های بثورات جلدی، مصرف دارو را فورا متوقف کنند. در جوامع پرخطر از نظر ژنتیکی، انجام ازمایش ژنتیک پیش از شروع درمان اکیدا توصیه می شود.
تحریک حملات حاد نقرس
• شروع درمان با این دارو می تواند باعث جابجایی ذخایر اسید اوریک بافتی و تحریک حملات حاد نقرس در ماه های اولیه درمان شود. برای جلوگیری از این پدیده، تجویز همزمان داروهای پیشگیری کننده مانند کلشی سین یا داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی برای حداقل سه تا شش ماه اول درمان الزامی است. همچنین نباید درمان را در میانه یک حمله حاد اغاز کرد.
سمیت کبدی و اختلالات کلیوی
• گزارش هایی مبنی بر سمیت کبدی برگشت پذیر و غیر قابل برگشت وجود دارد. پایش دوره ای انزیم های کبدی به ویژه در بیماران دارای بیماری های زمینه ای کبد ضروری است. علاوه بر این، از انجا که متابولیت فعال دارو عمدتا از طریق کلیه ها دفع می شود، در بیماران مبتلا به نارسایی کلیوی خطر تجمع دارو و مسمومیت به شدت افزایش می یابد و کاهش دوز بر اساس میزان ترخیص کلیرانس کراتینین الزامی است.
سرکوب مغز استخوان و تداخلات مهلک
• این دارو انزیم گزانتین اکسیداز را مهار می کند که مسئول متابولیسم داروهایی مانند ازاتیوپرین و مرکاپتوپورین است. مصرف همزمان این داروها می تواند به سرکوب شدید و کشنده مغز استخوان منجر شود. در صورت نیاز به مصرف همزمان، دوز این داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی باید به میزان یک سوم تا یک چهارم دوز معمول کاهش یابد و شمارش سلول های خونی به دقت پایش شود.
مسمومیت با الوپورینول و پروتکل درمانی
مسمومیت حاد با این دارو نادر است، اما مدیریت صحیح ان در اورژانس اهمیت بالایی دارد:
تظاهرات بالینی مسمومیت
• علائم مصرف بیش از حد معمولا شامل عوارض گوارشی شدید مانند تهوع، استفراغ و اسهال است. در برخی موارد ممکن است سرگیجه، سردرد و درد شکم نیز مشاهده شود. در مصرف مقادیر بسیار بالا، خطر بروز نارسایی حاد کلیوی به دلیل رسوب کریستال ها وجود دارد.
مدیریت و درمان مسمومیت
• درمان مسمومیت با این دارو عمدتا حمایتی و علامتی است، زیرا هیچ پادزهر اختصاصی برای ان وجود ندارد.
• اقدامات اولیه گوارشی: در صورت مراجعه زودهنگام بیمار پس از مصرف مقادیر زیاد دارو، استفاده از زغال فعال برای کاهش جذب سیستمیک می تواند مفید باشد.
• هیدراتاسیون و دیورز: مهم ترین اقدام درمانی، برقراری هیدراتاسیون داخل وریدی تهاجمی است. مصرف مایعات فراوان باعث افزایش برون ده ادراری شده و به دفع سریع تر دارو و متابولیت فعال ان (اکسی پورینول) از طریق کلیه ها کمک می کند. هدف حفظ حجم ادرار در سطح بالا برای جلوگیری از رسوب اورات است.
• همودیالیز: در موارد مسمومیت های بسیار شدید، به ویژه در بیمارانی که دچار اختلال عملکرد کلیوی هستند و هیدراتاسیون کافی برای انها مقدور یا موثر نیست، همودیالیز می تواند به طور موثری دارو و متابولیت های ان را از جریان خون خارج کند. تصمیم گیری برای همودیالیز باید بر اساس وضعیت بالینی بیمار و میزان اختلالات متابولیک انجام شود.
بارداری
مصرف آلوپورینول در دوران بارداری و شیردهی
قبل از استفاده از آلوپورینول در دوران بارداری یا شیردهی با پزشک خود مشورت کنید. مزایا و خطرات بالقوه مصرف دارو باید به دقت در نظر گرفته شود.
به دلیل احتمال بروز عوارض جانبی، شیردهی توسط کارخانه سازنده آلوپورینول در طول درمان و تا یک هفته پس از آخرین دوز آلوپورینول توصیه نمی شود.
در صورت نیاز به درمان با آلوپورینول در بارداری، نظارت دقیق بر وضعیت مادر و جنین توصیه می شود.
مصرف در بارداری آلوپورینول
گروه C
در شرايط خاص و نظارت ويژه پزشك قابل استفاده است: مطالعات حیوانی مواردی از عارضه جانبی برای جنین نشان داده است و مطالعات انسانی به اندازه کافی در دست نیست. منافع دارو در مقابل خطرات احتمالی، تعیین کننده مصرف یا عدم مصرف این دارو در دوران بارداری است.
شیردهی
مصرف آلوپورینول در دوران بارداری و شیردهی
قبل از استفاده از آلوپورینول در دوران بارداری یا شیردهی با پزشک خود مشورت کنید. مزایا و خطرات بالقوه مصرف دارو باید به دقت در نظر گرفته شود.
به دلیل احتمال بروز عوارض جانبی، شیردهی توسط کارخانه سازنده آلوپورینول در طول درمان و تا یک هفته پس از آخرین دوز آلوپورینول توصیه نمی شود.
در صورت نیاز به درمان با آلوپورینول در بارداری، نظارت دقیق بر وضعیت مادر و جنین توصیه می شود.
عوارض جانبی
عوارض جانبی رایج آلوپورینول
• عوارض رایج مرتبط با آلوپورینول اغلب با سازگاری بدن شما با داروی جدید بهبود می یابند اما اگر هر یک از موارد زیر ادامه یافت یا دردسرساز شد، با پزشک یا داروساز خود صحبت کنید.
• ضایعات پوستی از عوارض جانبی متداول آلوپورینول است که می‌تواند در هر زمانی در طول درمان با آلوپورینول رخ دهد. با پزشک خود در این مورد صحبت کنید (حتی اگر علائم پوستی خفیف باشد) چون ممکن است این ضایعات علائم یک واکنش آلرژیک باشند.
• تغییرات در سطح خونی هورمون محرک تیروئید (TSH) ممکن است با مصرف آلوپورینول رخ دهد که پزشک شما این مورد را در آزمایشات درخواستی بررسی خواهد کرد.
• اگر علائم دیگری را تجربه کردید که فکر می کنید ممکن است به دلیل مصرف قرص آلوپورینول باشد، برای اطلاعات بیشتر با پزشک یا داروساز خود صحبت کنید.
• احساس تهوع، اسهال و خواب آلودگی، از عوارض شایع در ابتدای درمان می باشد که به مرور زمان برطرف می شود. در صورت ادامه علائم، پزشک خود را در جریان قرار دهید.
عوارض پوستی آلوپورینول
آلوپورینول می تواند منجر به ظهور بثورات جلدی شود. اگرچه بیشتر بثورات خفیف هستند، اما چنانچه این اتفاق برای شما افتاد، لازم است در اسرع وقت به پزشک خود اطلاع دهید.
عوارض جانبی آلوپورینول
عوارض جانبی با شیوع یک تا ده درصد (عوارض شایع)
عوارض پوستی خفیف
• شایع ترین عارضه جانبی این دارو بثورات جلدی ماکولوپاپولار همراه با خارش است که در یک تا ده درصد بیماران مشاهده می شود. در صورت بروز هرگونه بثورات پوستی، مصرف دارو باید بلافاصله قطع شود.
عوارض سیستم گوارشی
• علائم گوارشی شامل حالت تهوع، اسهال و استفراغ در یک تا ده درصد بیماران تحت درمان گزارش شده است. برای کاهش این عوارض، توصیه می شود دارو حتما پس از صرف غذا تجویز شود.
حملات حاد مفصلی
• در ماه های اولیه شروع درمان، به دلیل تغییرات سریع در سطح اسید اوریک سرم و جابجایی ذخایر بافتی، شیوع حملات حاد نقرس به شدت افزایش می یابد.
عوارض جانبی با شیوع کمتر از یک درصد (عوارض نادر اما تهدید کننده حیات)
واکنش های حساسیت مفرط و پوستی شدید
• بروز سندرم استیونز جانسون، نکرولیز اپیدرمال سمی و سندرم واکنش دارویی همراه با ائوزینوفیلی و علائم سیستمیک در کمتر از یک درصد بیماران رخ می دهد. این عوارض به ویژه در بیماران دارای نارسایی کلیوی یا حامل ژن های خطرناک با احتمال بیشتری بروز می کنند و نیازمند مداخله اورژانسی هستند.
عوارض هماتولوژیک
• سرکوب مغز استخوان به شکل ترومبوسیتوپنی، لکوپنی و کم خونی آپلاستیک در کمتر از یک درصد موارد دیده می شود. خطر بروز این عارضه در صورت تجویز همزمان با داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی به شدت بالا می رود.
عوارض هپاتوتوکسیک
• سمیت کبدی، نکروز کبد و افزایش بدون علامت آنزیم های ترانس آمیناز کبدی در کمتر از یک درصد بیماران رخ می دهد. پایش دوره ای عملکرد کبد در طول درمان توصیه می شود.
عوارض کلیوی
• نارسایی حاد کلیوی و نفریت بینابینی از عوارض نادر (کمتر از یک درصد) محسوب می شوند. تنظیم دقیق دوز دارو بر اساس کلیرانس کراتینین بیمار برای پیشگیری از این عوارض و جلوگیری از تجمع متابولیت های فعال دارو کاملا ضروری است.
تداخلات دارویی
تداخلات دارویی آلوپورینول
مشخصات کلی تداخلات:
• مهار کننده CYP1A2 (ضعیف)
• قابلیت اتصال به کاتیون های پلی والان
• اثرات هایپو اورمیک
تداخلات رده X (پرهیز):
کاپسیتابین، دیدانوزین، پگلوتیکاز، تگافور
افزایش اثرات داروها توسط آلوپورینول:
آموکسی سیلین، آمپی سیلین، آزاتیوپرین، بک آمپی سیلین، بنداموستین، کاربامازپین، سیکلوفسفامید، سیکلوسپورین (سیستمیک)، دیدانوزین، دوکسوفیلین، مرکاپتوپورین، پگلوتیکاز، ریلوزول، مشتقات تئوفیلین، آنتاگونیست های ویتامین K
افزایش اثرات آلوپورینول:
مهار کننده های آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACEI)، دیورتیک های لوپ، دیورتیک های تیازیدی و شبه تیازیدی
کاهش اثرات داروها توسط آلوپورینول:
کپسیتابین، تگافور
کاهش اثرات آلوپورینول:
آلومینیوم هیدروکسید
تداخلات دارویی آلوپورینول و مکانیسم اثر آنها
آزاتیوپرین و مرکاپتوپورین
• این مورد یکی از مهم ترین و خطرناک ترین تداخلات بالینی است. آلوپورینول با مهار آنزیم گزانتین اکسیداز، مسیر اصلی متابولیسم و دفع آزاتیوپرین و مرکاپتوپورین را مسدود می کند. این تداخل منجر به تجمع شدید این داروها در بدن و بروز سرکوب کشنده مغز استخوان می شود. در صورت الزام به تجویز همزمان، دوز آزاتیوپرین یا مرکاپتوپورین باید به یک چهارم تا یک سوم دوز استاندارد کاهش یابد و وضعیت خونی بیمار به دقت پایش شود.
آمپی سیلین و آموکسی سیلین
• تجویز همزمان این آنتی بیوتیک ها با آلوپورینول، خطر بروز بثورات پوستی و ماکولوپاپولار را به میزان قابل توجهی افزایش می دهد. علت دقیق این واکنش به طور کامل مشخص نیست اما پزشکان باید در تجویز همزمان این داروها احتیاط کنند و در صورت امکان از آنتی بیوتیک های جایگزین بهره ببرند.
داروهای مهارکننده آنزیم تبدیل کننده آنژیوتانسین
• مصرف همزمان داروهایی مانند کاپتوپریل یا انالاپریل با آلوپورینول، به خصوص در بیمارانی که دچار نارسایی مزمن کلیوی هستند، خطر بروز واکنش های حساسیت مفرط و سندرم استیونز جانسون را افزایش می دهد.
وارفارین و داروهای ضد انعقاد خوراکی
• آلوپورینول می تواند متابولیسم کبدی وارفارین را مهار کند. این تداخل باعث افزایش نیمه عمر وارفارین، طولانی شدن زمان پروترومبین و افزایش شدید خطر خونریزی می شود. تنظیم دوز وارفارین و پایش مکرر فاکتورهای انعقادی در صورت اضافه شدن یا قطع آلوپورینول الزامی است.
تئوفیلین
• مصرف مقادیر بالای آلوپورینول باعث مهار متابولیسم تئوفیلین در کبد می شود. این مسئله منجر به افزایش غلظت سرمی تئوفیلین و بروز علائم مسمومیت با آن مانند آریتمی قلبی و تشنج می شود. کاهش دوز تئوفیلین در این شرایط توصیه می شود.
دیورتیک های تیازیدی
• داروهایی مانند هیدروکلروتیازید می توانند دفع کلیوی متابولیت فعال آلوپورینول یعنی اکسی پورینول را کاهش دهند. این امر خطر مسمومیت با آلوپورینول و بروز واکنش های حساسیتی شدید را بالا می برد. این تداخل در بیماران مبتلا به اختلال عملکرد کلیه اهمیت بسیار بیشتری دارد.
سیکلوآسپارین
• آلوپورینول ممکن است باعث افزایش غلظت خونی سیکلوآسپارین شود که این امر خطر سمیت کلیوی را تشدید می کند. پایش سطح سرمی سیکلوآسپارین توصیه می شود.
دیدانوزین
• آلوپورینول باعث افزایش شدید غلظت سرمی دیدانوزین می شود که می تواند به مسمومیت های کشنده منجر گردد. مصرف همزمان این دو دارو به طور کلی منع شده است.
تداخل با غذا و توصیه های تغذیه ای
• مصرف آلوپورینول تداخل منفی با مواد غذایی ندارد، اما توصیه بالینی اکید بر این است که دارو حتما بلافاصله پس از صرف غذا تجویز شود. این کار به کاهش چشمگیر عوارض گوارشی مانند تهوع و درد معده کمک می کند.
• همچنین مهم ترین توصیه تغذیه ای همراه با این دارو، مصرف فراوان مایعات است. بیمار باید روزانه حداقل دو لیتر آب بنوشد تا حجم ادرار افزایش یابد. این اقدام از رسوب کریستال های اسید اوریک در مجاری ادراری، تشکیل سنگ های کلیوی و نفروپاتی اوراتی جلوگیری می کند. در صورت نیاز بالینی، قلیایی کردن ادرار نیز توصیه می شود.
تداخل در آزمایشات تشخیصی و پارامترهای آزمایشگاهی
آلوپورینول می تواند تغییرات مهمی در نتایج آزمایشگاهی بیمار ایجاد کند که پزشک باید از آنها مطلع باشد:
آزمایش های عملکرد کبد
• مصرف این دارو می تواند باعث افزایش گذرا و بدون علامت در سطح آنزیم های آلانین آمینوترانسفراز، آسپارتات آمینوترانسفراز و آلکالین فسفاتاز شود. همچنین احتمال افزایش سطح بیلی روبین سرم نیز وجود دارد. پایش دوره ای آنزیم های کبدی به ویژه در ماه های اول درمان ضروری است.
آزمایش های عملکرد کلیه
• در موارد نادر و در صورت بروز سمیت کلیوی، ممکن است سطح نیتروژن اوره خون و کراتینین سرم افزایش یابد.
شمارش کامل سلول های خونی
• آلوپورینول ممکن است باعث ائوزینوفیلی شود. مشاهده ائوزینوفیلی در برگه آزمایش می تواند زنگ خطری برای شروع یک واکنش حساسیت مفرط سیستمیک باشد. کاهش تعداد گلبول های سفید و پلاکت ها نیز در موارد سرکوب مغز استخوان در آزمایش خون قابل مشاهده است.
اطلاعات تکمیلی
نام‌های تجاری
قرص آلوکیم 300 میلی گرم [داروسازی حکیم]، قرص آلوپورینول رامین 300 میلی گرم [داروسازی راموفارمین]، قرص آلوکیم 100 میلی گرم [داروسازی حکیم]، قرص آلوپورینول-جالینوس 100 میلی گرم [داروسازی جالینوس]، قرص آلوپورینول پارس دارو 300 میلی گرم [داروسازی پارس دارو]، قرص آلوپورینول مهردارو 100میلی گرم [داروسازی مهر دارو]، قرص آلوپورینول کیمیدارو 100میلی گرم [داروسازی کیمیدارو]، قرص آلوپورینول امین 100 میلی گرم [داروسازی امین]، قرص آلوپورینول کیمیدارو 300 میلی گرم [داروسازی جالینوس]، قرص آلوپورینول آفا شیمی 300 میلی گرم [داروسازی آفا شیمی]، قرص آلوپورینول رامین 100 میلی گرم [داروسازی راموفارمین]، قرص آلوپورینول جالینوس 300 میلی گرم [داروسازی جالینوس]، قرص آلوپورینول امین 300 میلی گرم [داروسازی امین]، قرص آلوپورینول آنی درمان 300 میلی گرم [داروسازی آنی درمان]، قرص آلوپورینول آنی درمان 100 میلی گرم [داروسازی آنی درمان]، قرص آلوپورینول آفاشیمی 100 میلی گرم [داروسازی آفا شیمی]، ALLOKIM 300MG TAB [داروسازی حکیم]، ALLOPURINOL RAMIN 300MG TAB [داروسازی راموفارمین]، ALLOKIM 100MG TAB [داروسازی حکیم]، ALLOPURINOL-JALINOUS 100MG TAB [داروسازی جالینوس]، ALLOPURINOL PARS DAROU 300MG TAB [داروسازی پارس دارو]، ALLOPURINOL MEHRDAROU 100MG TAB [داروسازی مهر دارو]، ALLOPURINOL CHEMIDAROU 100MG TAB [داروسازی کیمیدارو]، ALLOPURINOL AMIN 100 mg Tablet [داروسازی امین]، ALLOPURINOL CHEMIDAROU 300 mg Tablet [داروسازی جالینوس]، ALLOPURINOL AFA CHEMIE 300mg Tablet [داروسازی آفا شیمی]، ALLOPURINOL RAMIN 100MG TAB [داروسازی راموفارمین]، ALLOPURINOL-JALINOUS 300 mg Tablet [داروسازی جالینوس]، ALLOPURINOL AMIN 300 mg Tablet [داروسازی امین]، ALLOPURINOL ANNI DARMAN 300 mg Tablet [داروسازی آنی درمان]، ALLOPURINOL ANNI DARMAN 100 mg Tablet [داروسازی آنی درمان]، ALLOPURINOL AFA CHEMIE 100mg Tablet [داروسازی آفا شیمی]، ساشه اکتوویت پاور، قرص اکتوکلوپیدوگرل 75 میلی گرم، قرص کلوپیدوگرل اکتوور 75 میلی گرم، سافت ژل پروستانن فیتومد، شربت پریکان 25میلی گرم/5میلی لیتر 60 میلی لیتر، ساشه مایوفولات، پودر برای تزریق آیفوکسا 2 میلی گرم، پودر برای تزریق آیفوکسا 1 میلی گرم، ویال کلسیم فولینات کلوا 100 میلی گرم/10 میلی لیتر، ویال کلسیم فولینات کلوا 200 میلی گرم/10 میلی لیتر، ژل موضعی بریمونیدین توسن دارو 3میلی گرم/1 گرم 30 گرم، محلول تزریقی هلیگزور آ بسته سری 1 (محتوی 7 آمپول)، محلول تزریقی هلیگزور آ بسته سری 2 (محتوی 7 آمپول)، قرص ولوپام 10 میلی گرم، قرص زلیوکس 60 میلی گرم (رزمتیرم)، قرص منیزیم ویتاسا 250 میلی گرم، قرص ویتامین سی ویتاسا 1000 میلی گرم، قرص مولتی ویتامین مینرال ب کمپلکس ویتامین سی ال لیزین ویتاسا، سافت ژل امگا 3 ویتاسا 1000 میلی گرم، قرص کلسیم منیزیم ویتامین د3 و کا2 ویتاسا
اشکال دارویی
قرص، شربت، آمپول، ویال، ژل، پودر، ساشه، محلول
پرسش و پاسخ

پرسش دارویی درباره آلوپورینول

پرسش‌های عمومی پس از بررسی منتشر می‌شوند. اطلاعات شخصی و درخواست تجویز منتشر نخواهد شد.

آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۴/۳۱ اطلاعات برای آموزش عمومی و تصمیم‌گیری آگاهانه‌تر ارائه شده است.
فروشگاه سلامت

محصولات سلامت

منتخبی از محصولات سلامت با قیمت و موجودی به‌روز