آسپرین

فارماکوکینتیک آسپرین
جذب
• آسپرین یک اسید ضعیف است و به سرعت از دستگاه گوارش جذب می‌شود، عمدتاً در قسمت بالایی روده کوچک و تا حدودی از معده.
• شکل دارویی بر سرعت جذب تأثیر می‌گذارد؛ جذب آسپرین به شکل محلول یا قرص‌های معمولی سریع‌تر از قرص‌های با پوشش روده‌ای است.
متابولیسم و نیمه عمر
• آسپرین به سرعت در بدن (در مخاط روده، خون و عمدتاً کبد) هیدرولیز شده و به متابولیت فعال اصلی خود، اسید سالیسیلیک، تبدیل می‌شود.
• نیمه عمر آسپرین به دلیل هیدرولیز سریع، بسیار کوتاه است (حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه). با این حال، همانطور که اشاره شد، اثر ضد پلاکتی آن به دلیل مهار برگشت‌ناپذیر، برای حدود ۷ تا ۱۰ روز باقی می‌ماند.
• اسید سالیسیلیک عمدتاً در کبد از طریق دو مسیر اصلی (متابولیسم با گلیسین برای تشکیل اسید سالیسیلوریک و کونژوگاسیون با اسید گلوکورونیک) متابولیزه می‌شود.
سینتیک وابسته به دوز
• مسیرهای متابولیک اسید سالیسیلیک اشباع‌پذیر هستند. این بدان معناست که در دوزهای بالاتر، توانایی کبد برای متابولیسم اشباع می‌شود و سینتیک دارو از درجه اول (خطی) به سینتیک غیرخطی (درجه صفر) تغییر می‌کند.
• نتیجه بالینی این تغییر این است که با افزایش دوز روزانه، غلظت اسید سالیسیلیک در حالت پایدار در پلاسما به طور نامتناسبی افزایش می‌یابد و نیمه عمر دارو می‌تواند به طور چشمگیری طولانی‌تر شود (مثلاً از حدود ۳ ساعت در دوز پایین تا ۱۵ ساعت یا بیشتر در دوزهای بالا)، که خطر سمیت را افزایش می‌دهد.
دفع
• آسپرین و متابولیت‌های آن عمدتاً از طریق ادرار دفع می‌شوند.
• نکته بالینی: کلیرانس کلیوی اسید سالیسیلیک با افزایش قلیائیت ادرار (افزایش پ هاش ادرار) به طور قابل توجهی افزایش می‌یابد. بنابراین، مصرف همزمان آنتی‌اسیدها یا درمان‌های قلیایی می‌تواند غلظت حالت پایدار سالیسیلات را در شرایط بالینی به شدت کاهش دهد.
توزیع
• اسید سالیسیلیک به شدت به پروتئین‌های پلاسما، به ویژه آلبومین، متصل می‌شود. با افزایش غلظت کلی سالیسیلات در پلاسما، اتصال پروتئینی اشباع شده و کسر آزاد دارو افزایش می‌یابد که این امر خطر سمیت را تشدید می‌کند.

قرص آسپرین (آ. اس. آ.) چیست و چه کاربردی دارد؟
قرص آسپرین یا آ. اس. آ. یکی از قدیمی ترین داروها است که به عنوان مسکن و تب بر استفاده می شود، اما کاربرد مهم دیگر آن جلوگیری از لخته شدن خون است. موارد اصلی مصرف آن شامل موارد زیر است:
• کاهش درد، التهاب و تب در دوزهای بالا.
• مهار کردن پلاکت ها (سلول های ریزی که باعث لخته شدن خون می شوند) با دوز پایین.
• پیشگیری از سکته قلبی و مغزی در افرادی که در معرض خطر هستند.
موارد مصرف آسپرین
آسپرین با اثرگذاری چندگانه خود به عنوان یک داروی ضد التهاب غیر استروئیدی، ضد تب، ضد درد و مهارکننده تجمع پلاکتی، جایگاه حیاتی در طب بالینی دارد. مکانیسم اثر آن از طریق مهار برگشت‌ناپذیر آنزیم سیکلواکسیژناز در پلاکت‌ها است که تولید ترومبوکسان آ۲ را سرکوب می‌کند.
۱. موارد مصرف تأیید شده
این موارد توسط مراجع معتبر بین‌المللی بر اساس شواهد قوی بالینی تأیید شده‌اند و به دو دسته اصلی تقسیم می‌شوند:
الف) خواص ضد التهابی، ضد درد و ضد تب (دوزهای معمول)
• تسکین درد، تب و التهاب: آسپرین در دوزهای معمول (مانند ۳۲۵ تا ۱۰۰۰ میلی‌گرم) برای مدیریت کوتاه‌مدت علائم ناشی از بیماری‌های مختلف مانند سرماخوردگی، سردرد، دندان‌درد، دردهای عضلانی، التهاب مفاصل و روماتیسم مفصلی استفاده می‌شود.
• نکته بالینی: در بیماری‌هایی مانند تب روماتیسمی و بیماری کاوازاکی، دوزهای بالاتر آسپرین به دلیل خواص ضد التهابی قوی آن، تجویز می‌شوند.
• تسکین دردهای میگرنی: فرمولاسیون‌های با دوز بالا یا ترکیبی آسپرین برای تسکین درد میگرن و علائم همراه آن مانند ترس از نور و صدا، کاربرد دارند.
ب) خواص ضد پلاکتی (دوزهای پایین)
پیشگیری ثانویه از حوادث قلبی-عروقی:
• سکته قلبی حاد: برای کاهش خطر مرگ‌ومیر عروقی در بیماران مشکوک به سکته قلبی حاد (انفارکتوس میوکارد) یا آنژین ناپایدار، تجویز فوری آسپرین حیاتی است.
• سابقه‌دارها: کاهش خطر عود سکته قلبی و مرگ‌ومیر ناشی از آن در بیماران با سابقه سکته قلبی قبلی یا آنژین ناپایدار.
• سکته مغزی و حملات ایسکمیک گذرا: کاهش خطر سکته مغزی ایسکمیک و حملات ایسکمیک گذرا در بیماران پرخطر.
• پس از اقدامات عروقی: کاهش خطر ترومبوز ورید عمقی و آمبولی در بیمارانی که تحت عمل جراحی تعویض مفصل (مانند لگن) قرار گرفته‌اند.
پیشگیری اولیه از حوادث قلبی-عروقی:
• کاهش خطر اولین سکته قلبی غیر کشنده در افرادی که پزشک آنها را در معرض خطر کافی می‌داند.
• توجه مهم: در این کاربرد، فایده آسپرین (کاهش خطر سکته قلبی) باید در مقابل خطرات خونریزی (مانند خونریزی گوارشی یا سکته مغزی هموراژیک) به دقت سنجیده شود. در بزرگسالان ۶۰ ساله و بالاتر بدون سابقه بیماری قلبی-عروقی، شروع آسپرین برای پیشگیری اولیه عموماً توصیه نمی‌شود، اما برای افراد ۴۰ تا ۵۹ ساله با خطر ۱۰ ساله بیماری قلبی-عروقی ۱۰ درصد یا بالاتر، باید به صورت فردی و با احتیاط در نظر گرفته شود.
۲. موارد مصرف خارج از برچسب
این موارد کاربردهای رایج آسپرین هستند که شواهد بالینی قوی آن‌ها را تأیید می‌کند اما لزوماً در برچسب رسمی دارو توسط نهادهای نظارتی ذکر نشده‌اند.
پیشگیری از پره اکلامپسی و محدودیت رشد داخل رحمی:
• کاربرد بالینی: تجویز آسپرین با دوز پایین به زنان باردار که دارای ریسک فاکتورهای بالا برای پره اکلامپسی (مانند سابقه قبلی پره اکلامپسی، دیابت نوع یک یا دو، بیماری‌های خودایمنی یا کلیوی) هستند، توصیه می‌شود.
• نکته بالینی: بهترین زمان شروع درمان آسپرین قبل از هفته ۱۶ بارداری است تا بیشترین تأثیر در کاهش خطر پره اکلامپسی و محدودیت رشد جنین به دست آید.
پیشگیری از سقط مکرر در سندرم آنتی فسفولیپید:
• کاربرد بالینی: آسپرین با دوز پایین، اغلب در ترکیب با هپارین با وزن مولکولی پایین، برای جلوگیری از سقط مکرر در زنان با تشخیص سندرم آنتی فسفولیپید تأیید شده، استفاده می‌شود.
پیشگیری از برخی سرطان‌ها (شیمی درمانی پیشگیرانه):
• کاربرد بالینی: شواهد بالینی در حال ظهور نشان می‌دهد که مصرف روزانه آسپرین با دوز پایین برای چندین سال ممکن است خطر بروز و مرگ‌ومیر ناشی از سرطان روده بزرگ را کاهش دهد. همچنین کاهش خطر در سرطان‌های مری و معده نیز مشاهده شده است.
• نکته بالینی: این کاربرد به عنوان یک توصیه عمومی برای پیشگیری از سرطان برای افراد سالم هنوز به طور رسمی تأیید نشده است و باید با توجه به خطرات خونریزی و سایر عوامل، با دقت فراوان ارزیابی شود.

مکانیسم اثر آسپرین
آسپرین اثرات اصلی خود (ضد درد، ضد تب، ضد التهاب و ضد پلاکتی) را عمدتاً از طریق تداخل با سنتز پروستانوئیدهای حلقوی، یعنی ترومبوکسان آ۲، پروستاسیکلین، و سایر پروستاگلاندین‌ها اعمال می‌کند.
مهار برگشت‌ناپذیر آنزیم سیکلواکسیژناز:
آسپرین با انتقال گروه استیل خود به بقایای سرین در جایگاه فعال آنزیم‌های سیکلواکسیژناز-۱ و سیکلواکسیژناز-۲، آن‌ها را به طور برگشت‌ناپذیر مهار می‌کند.
• اثر ضد پلاکتی (دوز پایین): دوزهای پایین آسپرین (اغلب ۷۵ تا ۱۰۰ میلی‌گرم در روز) عمدتاً آنزیم سیکلواکسیژناز-۱ را در پلاکت‌ها مهار می‌کنند. از آنجا که پلاکت‌های بالغ هسته ندارند، نمی‌توانند آنزیم جدیدی تولید کنند. در نتیجه، این مهار برای کل طول عمر پلاکت (حدود ۷ تا ۱۰ روز) باقی می‌ماند و منجر به سرکوب پایدار تولید ترومبوکسان آ۲ (یک ماده قوی تجمع‌دهنده پلاکت) می‌شود. این ویژگی، اساس اثر ضد ترومبوتیک طولانی‌مدت آسپرین است.
• اثر ضد التهابی و ضد درد (دوز بالا): برای دستیابی به اثرات ضد التهابی و ضد درد، به دوزهای بالاتری از آسپرین نیاز است تا هر دو ایزوفرم سیکلواکسیژناز-۱ و سیکلواکسیژناز-۲ در سلول‌های هسته‌دار هدف قرار گیرند.
• مکانیسم‌های غیر وابسته به سیکلواکسیژناز: آسپرین در دوزهای بالا می‌تواند فسفوریلاسیون اکسیداتیو را در میتوکندری‌ها از جفت خارج کند که این امر می‌تواند در اثرات جانبی مانند افزایش دمای بدن در مسمومیت‌های حاد نقش داشته باشد.

بهترین زمان مصرف قرص آسپرین برای غلظت خون چه وقتی است؟
برای کنترل غلظت خون، مصرف منظم قرص آسپرین اهمیت بالایی دارد. نکات کلیدی برای زمان مصرف شامل موارد زیر است:
• خوردن دارو به صورت روزانه و در یک ساعت کاملا مشخص.
• مصرف دارو همراه با غذا یا بلافاصله بعد از آن برای کاهش آسیب به معده.
• نوشیدن یک لیوان پر از آب همراه با دارو.
• مصرف در ساعات شب بر اساس نظر برخی پزشکان برای جلوگیری از سکته های صبحگاهی.
توصیه های دارویی آسپرین
۱. توصیه‌های دارویی برای بیمار
دوز و نحوه مصرف:
• بیمار باید آسپرین را دقیقاً طبق دستور پزشک مصرف کند و خودسرانه دوز را تغییر ندهد.
• برای پیشگیری قلبی-عروقی، دوز تجویزی را به طور منظم و روزانه در یک زمان مشخص مصرف کند.
• قرص‌های با پوشش روده‌ای را به طور کامل ببلعد و از جویدن، خرد کردن یا شکستن آن‌ها خودداری کند، مگر اینکه دستور خاصی از پزشک داشته باشد.
• در صورت بروز ناراحتی معده، دارو را همراه با غذا یا بلافاصله پس از غذا مصرف کند.
خونریزی و عوارض جانبی:
• بیمار باید نسبت به علائم خونریزی، از جمله کبودی غیرمعمول، خونریزی طولانی‌مدت از زخم‌ها، وجود خون در ادرار، و به ویژه مدفوع سیاه و قیری یا استفراغ خونی (شبیه دانه‌های قهوه) هوشیار باشد و در صورت مشاهده فوراً با پزشک تماس بگیرد.
• مصرف الکل در حین استفاده از آسپرین، خطر خونریزی معده را به شدت افزایش می‌دهد و باید محدود یا قطع شود.
تداخلات دارویی خودسرانه:
• بیمار نباید هیچ داروی دیگری، از جمله داروهای بدون نسخه، مکمل‌های گیاهی (مانند زنجبیل یا سیر) یا ویتامین‌ها، به ویژه سایر داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی (مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن) را بدون مشورت با پزشک مصرف کند.
قبل از جراحی:
• در صورت نیاز به هرگونه جراحی، حتی اقدامات دندانپزشکی ساده، بیمار باید تمام متخصصان مراقبت‌های بهداشتی را از مصرف آسپرین آگاه کند. ممکن است لازم باشد مصرف آسپرین قبل از عمل قطع شود، که این تصمیم باید تنها توسط پزشک معالج گرفته شود.
قطع ناگهانی دارو:
• اگر آسپرین برای پیشگیری از حمله قلبی یا سکته مغزی تجویز شده است، بیمار نباید مصرف آن را به طور ناگهانی قطع کند، زیرا این کار ممکن است خطر یک لخته خونی و حمله قلبی را افزایش دهد.
۲. توصیه‌های دارویی مخصوص پزشک
ارزیابی ریسک و منفعت:
• پیشگیری ثانویه: آسپرین در پیشگیری ثانویه حوادث قلبی-عروقی (مانند سابقه حمله قلبی یا سکته مغزی) قطعاً توصیه می‌شود، مگر اینکه منع مصرف جدی وجود داشته باشد.
• پیشگیری اولیه: تجویز آسپرین برای پیشگیری اولیه در افراد بدون سابقه بیماری قلبی-عروقی باید بر اساس ارزیابی جامع خطر بیماری قلبی و خطر خونریزی بیمار باشد. به طور کلی، شروع آسپرین در بزرگسالان بالای ۶۰ سال برای پیشگیری اولیه توصیه نمی‌شود و در افراد ۴۰ تا ۵۹ ساله باید به صورت انتخابی و با احتیاط باشد.
تنظیم دوز:
• برای اثر ضد پلاکتی در پیشگیری قلبی-عروقی، دوزهای پایین آسپرین (معمولاً ۷۵ تا ۱۰۰ میلی‌گرم) به اندازه دوزهای بالاتر مؤثر هستند و با خطر خونریزی کمتری همراه می‌باشند. دوز متداول پیشگیری روزانه در بسیاری از دستورالعمل‌ها ۸۱ میلی‌گرم است.
مدیریت تداخلات دارویی:
• ایبوپروفن و ناپروکسن: اگر بیمار آسپرین با آزادسازی فوری مصرف می‌کند و نیاز به مصرف ایبوپروفن برای درد دارد، برای به حداقل رساندن تداخل رقابتی، توصیه می‌شود ایبوپروفن حداقل ۳۰ دقیقه بعد یا ۸ ساعت قبل از آسپرین مصرف شود. استفاده منظم از ایبوپروفن در بیمارانی که آسپرین مصرف می‌کنند، به دلیل کاهش اثر محافظت قلبی آسپرین، باید به حداقل برسد.
• خطر خونریزی مضاعف: در بیمارانی که آسپرین را همراه با داروهای ضدانعقاد، سایر داروهای ضد پلاکتی، یا کورتیکواستروئیدها دریافت می‌کنند، خطر خونریزی را به دقت پایش کنید و در صورت لزوم، درمان محافظت کننده از دستگاه گوارش (مانند مهارکننده‌های پمپ پروتون) تجویز نمایید.
شرایط منع مصرف:
• آسپرین در بیمارانی که حساسیت شناخته شده به آسپرین یا سایر داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی، زخم‌های فعال گوارشی، خونریزی‌های فعال (مانند خونریزی مغزی اخیر) یا اختلالات جدی خونریزی‌دهنده دارند، منع مصرف دارد.
اطفال:
• از تجویز آسپرین برای کودکان یا نوجوانان مبتلا به تب یا علائم بیماری‌های ویروسی به دلیل خطر سندرم ری جداً خودداری کنید.

چه کسانی نباید قرص آسپرین مصرف کنند؟
با وجود فواید بسیار، مصرف قرص آسپرین برای همه افراد بی خطر نیست. گروه های زیر باید از مصرف این دارو خودداری کنند:
• افرادی که به داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی مانند ایبوپروفن حساسیت دارند.
• بیمارانی که زخم معده فعال یا سابقه خونریزی گوارشی دارند.
• افراد مبتلا به بیماری های خونریزی دهنده مانند هموفیلی.
• کودکان مبتلا به بیماری های ویروسی به دلیل خطر ابتلا به سندرم ری (یک بیماری نادر و بسیار خطرناک کبدی و مغزی).
منع مصرف آسپرین
۱. منع مصرف در بیماری‌های خاص
آسپرین در شرایط پزشکی خاصی منع مصرف مطلق دارد یا باید با احتیاط فراوان و تحت نظارت دقیق پزشک متخصص تجویز شود:
• حساسیت مفرط یا آلرژی: منع مصرف مطلق در بیماران با سابقه آلرژی شناخته شده به آسپرین یا سایر داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی. این حساسیت می‌تواند خود را به شکل کهیر، آنژیوادم یا آسم ناشی از آسپرین (که ممکن است همراه با پولیپ بینی و رینیت باشد) نشان دهد.
• بیماری‌های خونریزی‌دهنده: وجود اختلالات خونریزی‌دهنده ذاتی (مانند هموفیلی) یا اکتسابی، و یا سابقه اخیر خونریزی فعال گوارشی یا مغزی، منع مصرف محسوب می‌شود. آسپرین به دلیل مهار تجمع پلاکتی، خطر خونریزی را افزایش می‌دهد.
• زخم‌های گوارشی فعال: بیماران با زخم فعال معده یا روده باید از مصرف آسپرین خودداری کنند، زیرا آسپرین می‌تواند به مخاط گوارشی آسیب رسانده و خطر خونریزی شدید را افزایش دهد.
• نارسایی شدید کبد یا کلیه: در موارد شدید نارسایی عملکردی کبد یا کلیه، باید از مصرف آسپرین اجتناب کرد، چرا که متابولیسم و دفع آن مختل شده و خطر تجمع و مسمومیت افزایش می‌یابد.
۲. بارداری و شیردهی
تجویز آسپرین در دوران بارداری و شیردهی به شدت به دوز دارو و مرحله بارداری بستگی دارد:
بارداری
دوز بالا (ضد درد و ضد التهاب):
• سه ماهه اول و دوم (تا هفته ۱۹): مصرف دوزهای بالا ممکن است با افزایش خطر سقط جنین و نقایص مادرزادی در سه ماهه اول همراه باشد. سازمان‌های نظارتی توصیه می‌کنند مصرف آسپرین با دوز بالا پس از هفته ۲۰ بارداری به دلیل خطر اختلالات کلیوی نادر اما جدی در جنین که منجر به کاهش مایع آمنیوتیک می‌شود، پرهیز شود.
• سه ماهه سوم (پس از هفته ۳۰): منع مصرف مطلق دارد. مصرف آسپرین در این دوره خطر بسته شدن زودرس مجرای شریانی در قلب جنین را افزایش می‌دهد، که می‌تواند منجر به فشار خون ریوی پایدار در نوزاد و نارسایی قلبی شود. همچنین خطر خونریزی در مادر و نوزاد نیز افزایش می‌یابد.
دوز پایین (پیشگیری):
• تجویز آسپرین با دوز پایین (مانند ۷۵ تا ۱۵۰ میلی‌گرم) در بارداری، در صورت تجویز متخصص زنان یا مامایی، برای پیشگیری از پره اکلامپسی یا محدودیت رشد جنین، ایمن تلقی می‌شود. در این موارد، معمولاً توصیه می‌شود درمان از هفته ۱۲ بارداری شروع شده و تا هفته ۳۶ ادامه یابد.
شیردهی
• دوز بالا: به دلیل عبور اسید سالیسیلیک به شیر مادر و خطر بالقوه ایجاد سندرم ری در نوزادان شیرخوار (به ویژه اگر نوزاد عفونت ویروسی داشته باشد)، مصرف طولانی‌مدت و دوز بالا در دوران شیردهی توصیه نمی‌شود.
• دوز پایین: در دوزهای پایین مورد استفاده برای پیشگیری از حوادث قلبی-عروقی، میزان ترشح اسید سالیسیلیک در شیر مادر ناچیز است و احتمال عارضه جانبی جدی در نوزاد کم است. با این حال، توصیه می‌شود در صورت تجویز آسپرین در دوران شیردهی، نوزاد از نظر علائم غیرعادی مانند کبودی یا خونریزی آسان تحت نظر باشد.
۳. استفاده در کودکان و نوجوانان
• سندرم ری: آسپرین در کودکان و نوجوانان (معمولاً زیر ۱۸ سال) به دلیل ارتباط شناخته شده با سندرم ری، که یک بیماری نادر اما جدی با آسیب مغزی و کبدی بالقوه کشنده است، منع مصرف مطلق دارد.
• هشدار بالینی: این سندرم اغلب پس از مصرف آسپرین در حین یا بلافاصله پس از یک بیماری ویروسی (مانند آنفولانزا یا آبله مرغان) رخ می‌دهد.
• استثنا: آسپرین تنها باید تحت نظر و با تجویز پزشک و برای شرایط خاصی در کودکان استفاده شود، مانند بیماری کاوازاکی یا روماتیسم مفصلی نوجوانان، که در این موارد منافع آن بر خطرات احتمالی غالب است.
• توصیه جایگزین: برای کنترل تب و درد در کودکان و نوجوانان، استفاده از استامینوفن یا ایبوپروفن گزینه‌های ایمن‌تری هستند.

هشدار ها آسپرین
آسپرین، به عنوان یک داروی ضد التهاب غیر استروئیدی و ضد پلاکتی، نیازمند رعایت دقیق هشدارهای بالینی برای به حداقل رساندن خطرات جدی، به ویژه خطرات خونریزی و تداخلات دارویی، است.
۱. خطرات جدی خونریزی و گوارشی
خونریزی دستگاه گوارش:
• آسپرین، حتی در دوزهای پایین مورد استفاده برای پیشگیری قلبی-عروقی، به دلیل مهار تولید پروستاگلاندین‌های محافظ در مخاط معده، خطر خونریزی دستگاه گوارش (فوقانی و تحتانی) را افزایش می‌دهد.
• این خطر در بیماران مسن (بالای ۶۰ سال)، کسانی که سابقه زخم یا خونریزی گوارشی دارند، افرادی که به طور منظم الکل مصرف می‌کنند، و بیمارانی که از داروهای ضدانعقاد خون یا کورتیکواستروئیدها استفاده می‌کنند، به میزان قابل توجهی بالاتر است.
• نکته پایش: بیمار باید از نظر علائم خونریزی گوارشی (مانند مدفوع قیری و سیاه، استفراغ خونی یا شبیه به دانه‌های قهوه، یا درد شدید و مداوم شکم) تحت نظر باشد و در صورت مشاهده فوراً به پزشک مراجعه کند.
• خونریزی در سایر نقاط: آسپرین می‌تواند خطر خونریزی در سایر نقاط بدن، از جمله خونریزی مغزی را افزایش دهد که یک عارضه جانبی جدی است، به ویژه در بیماران با عوامل خطر زمینه‌ای.
• پوشش روده‌ای: پوشش روده‌ای آسپرین ممکن است ناراحتی معده را کاهش دهد، اما به نظر نمی‌رسد که خطر زخم و خونریزی شدید گوارشی را به طور کامل حذف کند.
۲. سایر تداخلات دارویی مهم
تداخل با داروهای ضد انعقاد و سایر داروهای ضد پلاکتی:
مصرف همزمان آسپرین با داروهای ضدانعقاد خوراکی (مانند وارفارین) یا سایر داروهای ضد پلاکتی (مانند کلوپیدوگرل) خطر خونریزی شدید را چندین برابر افزایش می‌دهد. در صورت نیاز به ترکیب این داروها، پایش دقیق آزمایشگاهی و بالینی (مانند پایش شاخص بین‌المللی نرمال‌شده برای وارفارین) ضروری است.
تداخل با سایر داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی:
• مصرف همزمان آسپرین با داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی رایج (مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن) خطر خونریزی گوارشی را تشدید می‌کند.
• تداخل ضد پلاکتی: ایبوپروفن و برخی داروهای مشابه می‌توانند به طور رقابتی به جایگاه فعال آنزیم سیکلواکسیژناز-۱ متصل شده و از اتصال برگشت‌ناپذیر آسپرین با دوز پایین جلوگیری کنند، در نتیجه اثر محافظت قلبی آسپرین را کاهش دهند. توصیه می‌شود ایبوپروفن حداقل ۳۰ دقیقه بعد از مصرف آسپرین با آزادسازی فوری، یا حداقل ۸ ساعت قبل از آن، مصرف شود.
۳. ملاحظات مربوط به آسم و آلرژی
• واکنش‌های حساسیتی: آسپرین می‌تواند باعث واکنش‌های آلرژیک جدی، از جمله واکنش‌های آنافیلاکسی و ورم حنجره شود.
• بیماری تنفسی تشدید شده با داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی: در بیمارانی که سابقه آسم، کهیر، پولیپ بینی یا التهاب مزمن سینوس دارند، آسپرین می‌تواند باعث تشنج برونش جدی شود و مصرف آن در این افراد با احتیاط شدید همراه است یا منع مصرف دارد.
۴. کودکان و نوجوانان
• سندرم ری: آسپرین به دلیل ارتباط با سندرم ری (یک بیماری نادر اما جدی که باعث آسیب کبدی و مغزی می‌شود) نباید بدون دستور صریح پزشک در کودکان و نوجوانان (معمولاً زیر ۱۸ سال) برای درمان علائم بیماری‌های ویروسی مانند آنفولانزا یا آبله مرغان استفاده شود.
۵. ملاحظات دوز بالا (مسمومیت)
• مسمومیت سالیسیلاتی: آسپرین دارای پنجره درمانی باریکی است، به ویژه در دوزهای ضد التهابی. از آنجا که متابولیسم اسید سالیسیلیک (متابولیت فعال آسپرین) اشباع‌پذیر است، دوزهای بیش از حد کوچک نیز می‌توانند منجر به افزایش سریع و نامتناسب غلظت پلاسمایی و مسمومیت شوند.
• علائم سمیت: مسمومیت حاد یا مزمن با آسپرین می‌تواند با علائمی مانند وزوز گوش، کاهش شنوایی، تهوع، استفراغ، تنفس سریع، گیجی و حتی تشنج و کما ظاهر شود.
۶. شرایط پزشکی مزمن
• نارسایی‌های ارگانی: در نارسایی‌های شدید کبد یا کلیه، باید از آسپرین اجتناب شود یا دوز آن به شدت تنظیم گردد.
• نقرس: آسپرین در دوزهای پایین می‌تواند دفع اسید اوریک را کاهش داده و باعث بدتر شدن نقرس شود.
نکته کلیدی برای پزشک
تصمیم‌گیری برای شروع درمان طولانی‌مدت با آسپرین باید بر اساس ارزیابی دقیق سودمندی محافظتی قلبی-عروقی در برابر خطرات خونریزی گوارشی باشد و در بیماران پرخطر، استفاده همزمان از داروهای محافظت کننده معده (مانند مهارکننده‌های پمپ پروتون) در نظر گرفته شود.

آیا مصرف قرص آسپرین در دوران بارداری خطر دارد؟
مصرف قرص آسپرین در زمان بارداری موضوعی بسیار حساس است و قوانین سخت گیرانه ای دارد:
• مصرف خودسرانه به عنوان مسکن در تمام طول دوره بارداری کاملا ممنوع است.
• استفاده از دوزهای بالا در ماه های آخر می تواند به قلب جنین آسیب بزند.
• تنها در شرایط خاص مانند خطر مسمومیت بارداری، پزشک ممکن است دوز بسیار پایینی را تجویز کند.
مصرف در بارداری آسپرین
گروه C
در شرايط خاص و نظارت ويژه پزشك قابل استفاده است: مطالعات حیوانی مواردی از عارضه جانبی برای جنین نشان داده است و مطالعات انسانی به اندازه کافی در دست نیست. منافع دارو در مقابل خطرات احتمالی، تعیین کننده مصرف یا عدم مصرف این دارو در دوران بارداری است.

آیا مصرف قرص آسپرین در شیردهی مجاز است؟
مصرف قرص آسپرین در دوران شیردهی به دلیل خطراتی که برای کودک دارد، توصیه نمی شود:
• مواد دارو می توانند از طریق شیر مادر به راحتی وارد بدن نوزاد شوند.
• ورود این دارو به بدن نوزاد خطر بروز آسیب های خطرناک کبدی را به همراه دارد.
• پزشکان معمولا مسکن های بسیار ایمن تری را برای مادران شیرده جایگزین می کنند.

عوارض قرص آسپرین چیست و کدام یک نگران کننده است؟
قرص آسپرین نیز مانند همه داروها دارای عوارض جانبی است. برخی از عوارض مهم و خطرناک شامل موارد زیر است:
• مشکلات گوارشی شایع مانند سوزش شدید سر دل و حالت تهوع.
• نشانه های خونریزی معده مانند سیاه شدن رنگ مدفوع یا استفراغ خونی.
• کبودی راحت پوست یا بند نیامدن خون پس از یک بریدگی کوچک.
• واکنش های شدید حساسیتی مانند تنگی نفس و ورم کردن صورت.
عوارض جانبی آسپرین
۱. عوارض جانبی شایع (بیش از ۱ نفر از هر ۱۰۰ نفر)
عوارض زیر به عنوان شایع‌ترین اثرات جانبی آسپرین در نظر گرفته می‌شوند که ممکن است در تا ۱۰ درصد از بیمارانی که آسپرین با دوز پایین مصرف می‌کنند، رخ دهد.
• ناراحتی و تحریک گوارشی (سوء هاضمه): این مشکل یکی از رایج‌ترین عوارض است و شامل سوزش سردل، حالت تهوع یا درد خفیف معده است.
• افزایش تمایل به خونریزی‌های جزئی: به دلیل خاصیت ضد پلاکتی آسپرین، بیمار ممکن است بیشتر دچار خون دماغ، کبودی راحت‌تر پوست و طولانی‌تر شدن زمان بند آمدن خونریزی پس از جراحات کوچک شود. این عوارض معمولاً جزئی هستند.
۲. عوارض جانبی با فراوانی کمتر تا نادر (کمتر از ۱ نفر از هر ۱۰۰ نفر)
این عوارض جدی‌تر هستند و اگرچه کمتر رخ می‌دهند، اما نیاز به توجه و مداخله فوری پزشکی دارند.
• خونریزی جدی دستگاه گوارش: آسپرین خطر بروز خونریزی جدی گوارشی، از جمله زخم‌های معده و خونریزی نیاز به بستری یا تزریق خون، را افزایش می‌دهد.
• مطالعات نشان می‌دهند که خطر نسبی بروز عوارض جدی گوارشی فوقانی در مصرف‌کنندگان آسپرین در مقایسه با عدم مصرف آن حدود ۲ تا ۳ برابر افزایش می‌یابد.
• خطر خونریزی جدی گوارشی در استفاده طولانی مدت آسپرین با دوز پایین، در حدود ۰.۱ تا ۰.۲ درصد در سال است. این خطر با دوز بالاتر آسپرین و وجود عوامل خطر (مانند سن بالای ۶۰ سال، سابقه زخم یا مصرف همزمان داروهای دیگر) به طور قابل توجهی افزایش می‌یابد.
• در گروهی از بیماران با سابقه زخم، تا ۷.۴ درصد ممکن است دچار زخم‌های اثنی عشر یا معده شوند، و در مطالعات دیگر، این میزان تا بیش از ۳۰ درصد نیز در بیماران با سابقه زخم مشاهده شده است.
• واکنش‌های ازدیاد حساسیت و آلرژی: آلرژی به داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی، از جمله آسپرین، در جمعیت عمومی حدود ۱ تا ۲ درصد است. این واکنش‌ها می‌توانند شامل کهیر، تورم صورت و در موارد نادر شوک آنافیلاکسی باشند. در بیماران مبتلا به آسم و پولیپ بینی، شیوع واکنش‌های آلرژیک به آسپرین (بیماری تنفسی تشدید شده با آسپرین) می‌تواند به حدود ۲۰ تا ۲۶ درصد برسد.
• خونریزی داخل جمجمه‌ای (سکته مغزی هموراژیک): آسپرین خطر خونریزی در مغز را به میزان کمی افزایش می‌دهد. خطر نسبی خونریزی داخل جمجمه‌ای در مصرف‌کنندگان آسپرین در مقایسه با پلاسبو، حدود ۶۵ درصد افزایش می‌یابد، اگرچه این یک عارضه نادر است.
• اختلالات تنفسی: تنگی نفس، خس‌خس سینه و بدتر شدن علائم آسم، به ویژه در بیماران مستعد، می‌تواند رخ دهد. در برخی مطالعات، عوارض تنفسی مانند سینوزیت در تا ۵۷ درصد از بیماران گزارش شده است که در ارتباط با مصرف آسپرین بوده است.
• وزوز گوش و کاهش شنوایی: این علائم معمولاً با دوزهای بالاتر آسپرین و نشان‌دهنده شروع مسمومیت سالیسیلات هستند.
۳. عوارض جانبی در موارد خاص
• سندرم ری: این عارضه اگرچه امروزه بسیار نادر است، اما کشنده بوده و در کودکان و نوجوانانی که در دوره نقاهت از عفونت‌های ویروسی (مانند آنفولانزا یا آبله‌مرغان) آسپرین دریافت می‌کنند، مشاهده می‌شود. میزان مرگ و میر در موارد ابتلا به این سندرم بین ۳۰ تا ۴۵ درصد برآورد می‌شود.
• پزشک باید همواره بر علائم خونریزی جدی (مدفوع سیاه و قیری، استفراغ خونی) و علائم آلرژیک، به ویژه در بیمارانی که آسپرین را برای پیشگیری اولیه یا ثانویه طولانی مدت استفاده می‌کنند، نظارت داشته باشد .

تداخلات قرص آسپرین با چه داروهایی مهم است؟
مصرف همزمان قرص آسپرین با سایر داروها می تواند باعث تداخل (تغییر در نحوه اثرگذاری داروها روی بدن) شود:
• داروهای رقیق کننده خون مانند وارفارین که خطر خونریزی داخلی را بسیار بالا می برند.
• سایر مسکن ها مانند ایبوپروفن که به دیواره معده آسیب مضاعف می زنند.
• داروهای کنترل کننده دیابت و تنظیم کننده فشار خون.
• برخی از داروهای گیاهی و مکمل ها مانند روغن ماهی.
تداخلات دارویی آسپرین
۱. تداخلات دارویی مهم آسپرین
آسپرین با طیف وسیعی از داروها تداخل دارد که می‌توانند به صورت افزایش خطر خونریزی، کاهش اثربخشی داروها یا افزایش سمیت سالیسیلات ظاهر شوند.
• ضدانعقادها (وارفارین، هپارین، ریواروکسابان، آپیکسابان): مصرف همزمان این داروها با آسپرین افزایش شدید خطر خونریزی را به دنبال دارد. آسپرین از طریق مهار غیرقابل برگشت تجمع پلاکتی و داروهای ضدانعقاد از طریق مکانیسم‌های انعقادی عمل می‌کنند؛ بنابراین، اثرات هم‌افزایی آن‌ها خطر خونریزی جدی را به شدت بالا می‌برد. این تداخل از نظر بالینی بسیار جدی است.
• سایر داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی (ایبوپروفن، ناپروکسن): این داروها دو تداخل مهم ایجاد می‌کنند. اولاً، مصرف ایبوپروفن می‌تواند با اتصال آسپرین به آنزیم سیکلواکسیژناز تداخل کرده و اثر محافظت قلبی آسپرین با دوز پایین را کاهش دهد. ثانیاً، مصرف همزمان با آسپرین خطر خونریزی و زخم گوارشی را به دلیل اثرات تحریک‌کننده اضافی بر مخاط معده افزایش می‌دهد.
• داروهای مهارکننده بازجذب سروتونین (سرترالین، فلوکستین): مصرف این داروها به همراه آسپرین خطر خونریزی گوارشی را افزایش می‌دهد، زیرا مهارکننده‌های بازجذب سروتونین نیز تا حدی بر عملکرد پلاکتی اثر می‌گذارند.
• کورتیکواستروئیدها (پردنیزولون، دگزامتازون): استفاده همزمان با آسپرین خطر زخم و خونریزی گوارشی را به دلیل افزایش آسیب بر مخاط معده بالا می‌برد.
• متوترکسات: آسپرین می‌تواند ترشح کلیوی متوترکسات را مهار کرده و سطح سرمی آن را به طور خطرناکی افزایش دهد که منجر به سمیت شدید متوترکسات، شامل سرکوب مغز استخوان، می‌شود. این تداخل بسیار جدی است.
• داروهای ضد نقرس (پروبنسید، سولفین پیرازون): دوزهای بالای آسپرین (بیش از ۸۰ میلی‌گرم در روز) می‌توانند با کاهش اثرات دفع اسید اوریک توسط این داروها، اثربخشی داروهای ضد نقرس را کاهش دهند.
• داروهای ضد دیابت (گلی‌پیزاید، گلی‌بنکلامید): آسپرین می‌تواند اثر کاهش قند خون داروهای سولفونیل اوره را تشدید کند و خطر هیپوگلیسمی را افزایش دهد.
• مهارکننده‌های آنزیم مبدل آنژیوتانسین و دیورتیک‌ها: آسپرین می‌تواند با مهار پروستاگلاندین‌های گشادکننده عروق کلیوی، اثربخشی داروهای ضدفشار خون را کاهش دهد.
• بیس فسفونات‌های خوراکی (آلندرونات): ترکیب آسپرین با بیس فسفونات‌ها می‌تواند خطر تحریک و زخم گوارشی را به دلیل اثر هم‌افزایی در آسیب به مخاط دستگاه گوارش افزایش دهد.
۲. تداخل با غذا و مواد مغذی
• الکل: مصرف منظم و بیش از حد الکل به طور چشمگیری خطر خونریزی دستگاه گوارش ناشی از آسپرین را افزایش می‌دهد و باید اکیداً از آن پرهیز شود.
• مصرف همراه غذا: مصرف آسپرین همراه غذا می‌تواند ناراحتی گوارشی را کاهش دهد. اما در مواردی که هدف درمان فوری قلبی است (مانند سکته حاد قلبی)، باید از فرم‌های جویدنی یا با آزادسازی فوری استفاده شود و مصرف غذا توصیه نمی‌شود.
• غذاهای اسیدی کننده ادرار (مانند آب زغال‌اخته): این غذاها می‌توانند بازجذب کلیوی آسپرین را افزایش داده و سطح خونی سالیسیلات را بالا ببرند.
۳. تداخل در آزمایشات بالینی
آسپرین می‌تواند بر نتایج برخی آزمایش‌های آزمایشگاهی تأثیر بگذارد و منجر به تفسیر اشتباه توسط پزشک شود:
• زمان خونریزی: آسپرین به دلیل مهار غیرقابل برگشت عملکرد پلاکتی، زمان خونریزی را طولانی می‌کند. این اثر تا حدود ۷ تا ۱۰ روز پس از قطع دارو ادامه می‌یابد.
• آزمایش‌های گلوکز، اوره و کراتینین: آسپرین، به ویژه در دوزهای سمی، می‌تواند با برخی از روش‌های آزمایشگاهی برای سنجش این مواد تداخل ایجاد کرده و منجر به نتایج کاذب بالا یا پایین شود.
• آزمایش‌های تیروئید: آسپرین در دوزهای بالا می‌تواند با اتصال هورمون تیروکسین به پروتئین‌های حامل در خون تداخل کرده و بر نتایج آزمایش‌های عملکرد تیروئید تأثیر بگذارد.
• آزمایش‌های اسید اوریک: آسپرین بسته به دوز مصرفی می‌تواند دفع کلیوی اسید اوریک را کاهش یا افزایش داده و نتایج اسید اوریک سرم را تغییر دهد.

اقدامات اورژانسی برای مصرف بیش از حد قرص آسپرین چیست؟
مسمومیت با قرص آسپرین یک شرایط اورژانسی است. در صورت مشاهده این علائم باید فورا به بیمارستان مراجعه کرد:
• وزوز گوش یا شنیدن صدای زنگ ممتد در داخل سر.
• سردرد بسیار شدید، گیجی، حالت تهوع و نفس کشیدن سریع.
• خواب آلودگی غیرطبیعی، تشنج کردن و از دست دادن سطح هوشیاری.
• پرهیز کامل از وادار کردن بیمار به استفراغ مگر با دستور مستقیم اورژانس.

نام‌های تجاری

قرص آساپتد 81 میلی گرم [داروسازی تهران دارو]، قرص آ اس آ زاگرس دارو 80 میلی گرم [دارویی و نهاده های زاگرس دارو پارسیان]، قرص وناپرین 81 میلی گرم [شهاب درمان]، قرص آ اس آ پورسینا 80 میلی گرم [داروسازی پور سینا]، قرص آ.اس.آ ریحانه 80 میلی گرم [داروسازی ریحانه اصفهان]، قرص آ اس آ روز دارو 81 میلی گرم [داروسازی روز دارو]، قرص آ اس آ شاری 81 میلی گرم [صنعت دارویی شاری]، قرص آ اس آ زاگرس دارو 100 میلی گرم [دارویی و نهاده های زاگرس دارو پارسیان]، قرص آ اس آ آنی درمان 81 میلی گرم [داروسازی آنی درمان]، قرص آسپرین اکسیر 80 میلی گرم [داروسازی اکسیر]، قرص ریپیرین 80 میلی گرم [داروسازی ریحانه اصفهان]، قرص آسپرین پارس دارو 81 میلی گرم [داروسازی پارس دارو]، قرص آسپرین خوارزمی 81 میلی گرم [داروسازی خوارزمی]، قرص آسپی سلتز 81 میلی گرم [داروسازی آنی درمان]، قرص جویدنی آ اس آ دی پی [دارو پخش - کارخانه]، قرص تداسا 100 میلی گرم [داروسازی تولید دارو]، آ اس آ پارس دارو 100 میلی گرم [داروسازی پارس دارو]، قرص روکشدار ا اس ا-حکیم 80 میلی گرم [داروسازی حکیم]، قرص روکشدار آ اس آ فارماشیمی 80 میلی گرم [داروسازی فارماشیمی]، قرص روکشدار آ اس آ پارس دارو 80 میلی گرم [داروسازی پارس دارو]، قرص جوشان اسوه-آ اس آ 325 میلی گرم [داروسازی اسوه]، قرص آسپریمکس 80 میلی گرم [داروسازی شهر دارو]، قرص روکشدار آ اس آ-جالینوس 80 میلی گرم [داروسازی جالینوس]، قرص آ اس آ آی پی پی 80 میلی گرم [فرآورده های تزریقی دارویی ایران]، قرص اسوه-آ اس آ 325 میلی گرم [داروسازی اسوه]، قرص ا اس ا-جالینوس 325 میلی گرم [داروسازی جالینوس]، قرص روکشدار ا اس ا لقمان 80 میلی گرم [داروسازی لقمان]، قرص روکشدار آ اس آ تهران شیمی 80 میلی گرم [داروسازی تهران شیمی]، قرص آ اس آ امین 80 میلی گرم [داروسازی امین]، قرص ا اس ا-جالینوس 100 میلی گرم [داروسازی جالینوس]، قرص آ اس آ پارس دارو 325 میلی گرم [داروسازی پارس دارو]، قرص ا اس آ دی پی 325 میلی گرم [دارو پخش - کارخانه]، قرص روکشدار آ اس ا سامی ساز(کاردیوسپرین) 80 میلی گرم [داروسازی سامی ساز]، قرص آ اس آ پارس دارو 500 میلی گرم [داروسازی پارس دارو]، قرص جویدنی آ اس آ سجاد دارو 100میلی گرم [داروسازی سجاد داروی شرق]، قرص آ اس آ امین 500 میلی گرم ام سی [داروسازی امین]، قرص آ اس آ ام سی-تی سی 500 میلی گرم [داروسازی تهران شیمی]، قرص جویدنی آ اس آ-شفا 100میلی گرم [داروسازی شفا]، قرص آ اس آ خوارزمی 325 میلی گرم [داروسازی خوارزمی]، قرص آساور 81 میلی گرم [داروسازی اکتوورکو]، ASAPTED 81 MG Tablet [داروسازی تهران دارو]، ASA ZAGROS DAROU 80 MG Tablet [دارویی و نهاده های زاگرس دارو پارسیان]، VENAPRIN 81 MG Tablet [شهاب درمان]، ASA PURSINA 80 MG Tablet [داروسازی پور سینا]، A.S.A REYHANEH 80 MG Tablet [داروسازی ریحانه اصفهان]، ASA ROUZ DAROU 81 MG Tablet [داروسازی روز دارو]، ASA SHARI 81 MG Tablet [صنعت دارویی شاری]، ASA ZAGROS DAROU 100 MG Tablet [دارویی و نهاده های زاگرس دارو پارسیان]، ASA AANIDARMAN 81 MG Tablet [داروسازی آنی درمان]، ASPIRIN EXIR 80 MG Tablet [داروسازی اکسیر]، REYPIRIN 80 mg Tablet [داروسازی ریحانه اصفهان]، ASPIRIN PARS DAROU 81 MG Tablet [داروسازی پارس دارو]، ASPIRIN Kharazmi 81 MG Tablet [داروسازی خوارزمی]، ASPISELTZE 81 mg Tablet [داروسازی آنی درمان]، ASA DP 100MG CHEWABLE TAB [دارو پخش - کارخانه]، TEDASA 100MG TAB [داروسازی تولید دارو]، ASA PARS DAROU 100MG TAB [داروسازی پارس دارو]، ASA-HAKIM 80MG EC TAB [داروسازی حکیم]، ASA PHARMACHEMIE 80MG EC TAB [داروسازی فارماشیمی]، ASA PARSDAROU 80MG EC TAB [داروسازی پارس دارو]، OSVE-ASA 325MG TAB EFF [داروسازی اسوه]، ASPRIMEX 80MG TAB [داروسازی شهر دارو]، ASA-JALINOUS 80MG EC TAB [داروسازی جالینوس]، ASA IPP 80MG EC TAB [فرآورده های تزریقی دارویی ایران]، OSVE-ASA 325MG TAB [داروسازی اسوه]، ASA-JALINOUS 325 MG TAB [داروسازی جالینوس]، ASA LOGHMAN 80MG EC TAB [داروسازی لقمان]، ASA TEHRANDAROU 80MG EC TAB [داروسازی تهران شیمی]، ASA AMIN 80MG EC TAB [داروسازی امین]، ASA-JALINOUS 100MG TAB [داروسازی جالینوس]، ASA PARSDAROU 325MG TAB [داروسازی پارس دارو]، ASA DP 325MG TAB [دارو پخش - کارخانه]، ASA SAMISAZ (CARDIOSPRIN) 80MG EC TAB [داروسازی سامی ساز]، ASA PARS DAROU 500MG TAB [داروسازی پارس دارو]، ASA SAJAD DAROU 100MG CHEWABLE TAB [داروسازی سجاد داروی شرق]، ASA AMIN 500MG MC TAB [داروسازی امین]، ASA MC-TC 500MG TAB [داروسازی تهران شیمی]، ASA-SHAFA 100MG CHEWABLE TAB [داروسازی شفا]، ASA KHARAZMI 325MG TAB [داروسازی خوارزمی]، ASAVER 81 MG Tablet [داروسازی اکتوورکو]، قرص اکتوکلوپیدوگرل 75 میلی گرم، قرص کلوپیدوگرل اکتوور 75 میلی گرم، سافت ژل پروستانن فیتومد، شربت پریکان 25میلی گرم/5میلی لیتر 60 میلی لیتر، ساشه مایوفولات، پودر برای تزریق آیفوکسا 2 میلی گرم، پودر برای تزریق آیفوکسا 1 میلی گرم، ویال کلسیم فولینات کلوا 100 میلی گرم/10 میلی لیتر، ویال کلسیم فولینات کلوا 200 میلی گرم/10 میلی لیتر، ژل موضعی بریمونیدین توسن دارو 3میلی گرم/1 گرم 30 گرم، محلول تزریقی هلیگزور آ بسته سری 1 (محتوی 7 آمپول)، محلول تزریقی هلیگزور آ بسته سری 2 (محتوی 7 آمپول)، قرص ولوپام 10 میلی گرم، قرص زلیوکس 60 میلی گرم (رزمتیرم)، قرص منیزیم ویتاسا 250 میلی گرم، قرص ویتامین سی ویتاسا 1000 میلی گرم، قرص مولتی ویتامین مینرال ب کمپلکس ویتامین سی ال لیزین ویتاسا، سافت ژل امگا 3 ویتاسا 1000 میلی گرم، قرص کلسیم منیزیم ویتامین د3 و کا2 ویتاسا، قطره چشمی مای فلون 0.1% 5 میلی لیتر

اشکال دارویی

قرص، شربت، آمپول، ویال، ژل، قطره، اسپری، شیاف، پودر، ساشه، محلول